“Türk hava yolları”

, , Sende yorum yap

Türk Hava Yollari, dis rekabete en erken ve tam olarak açilan kuruluslarimizin basinda geliyor. Hem de unutmayiniz bu kurulus bir KIT… Dis rekabete tam olarak açilmak ne demek? Su demek: Bugün dis ülkelere gidecek veya oralardan gelecek yolcular seçim imkanina sahip. Fiyatlar arasinda fark yok. ister THY uçagina binerler, ister herhangi bir yabanci havayolu sirketinin uçagina…
Bu tip yolculuk yapmamis okuyucularim için yaziyorum. Inaniniz bugün THY uçaklari yabanci uçaklarla ayni çizgide.
***
Bu yazi bir övgü yazisi olacak. Onun için basta bir açiklama yapayim. Ben bugüne kadar THY uçaklari ile yurt içinde ve disinda hiçbir yere “bedava” uçmadim. Yurtdisina gidislerimde imkan varsa THY uçagi ile uçuyorum,. Bu nedenle fazla uçus yapanlara verilen ‘courtasy” kartim var. Bu kart belli uçuslardan sonra ucuz bi- let ile “Business Class”da seyahat etme imkani veriyor… Iste o kadar…
Az daha unutuyordum… THY’dan bana bir tane “bedava bilet” verildi! Onun hikayesini de anlatayim… THY yolcu biletlerinin kapaklarinin arkasi dümdüz kirmizi boyali idi… Genel Müdürlüge bir mektup yazdim. Mektuba birkaç Türk Çini deseni örnegi ekledim. “Biletlerin arkasina bunlari hassaniz güzel olur” diye ricada bulundum. Birgün bir de baktim… THY Genel Müdürlü-gü’nden bir mektup “…Öneriniz kabul edildi. Biletlerin arkasina Türk desenleri basiyoruz. Böyle basilmis bir bileti hediye olarak ilisikte sunuyoruz. Tesekkürler…” Ilisikte tek kisilik Istanbul-Antalya-Istan-bul bileti… Mektup ile birlikte sakladim… Önerimin kabul edilmesi bana yeter. Bilet de hatira…
Bu uzun açiklamayi okuyunuz ki, “-Kimbilir nereye bedava seyahat etti de yagini yakiyor!..” diye yanlis degerlendirmeler yapilmasin.
***
THY’nin yeni aldigi A 340-300 tipi uçakla Avrupa’ya gittim.geldim. Bu uçaklar simdilik Istanbul-Japonya hattinda çalisiyor. Yakinda Istanbul-NewYork hattinda çalisacak. Amerikalilar Avrupa yapisi bu uçaklarin Amerikan uçak sanayiine rakip olmasindan korkmus. Amerikan uçak sirketlerinin bu uçaklari alisini frenlemek için henüz Amerika’ya uçusuna izin vermiyor.
Airbus 340 tipi uçaklar, Amerika’nin en gözde uçagi Boeing 747’lerden daha fazla yolcu ve yükü, daha düsük isletme maliyeti ile daha uzaga tasiyor. 295 yolcuyu 7 bin mile (11 bin kilometreye) veya 15.6 ton yükü 6 bin mile (9 bin 500 kilometreye) durmadan ulastirabiliyor.
Dört motorlari, var. Rakibi Amerikan Boeing 747’âen yüzde 26 oraninda daha az yalat kullaniyor.
THY bu tip uçaklarda turist mevki, Business Class ve First Class (Birinci Mevki) diye üçlü bölme yaptirmis. Birinci Mevki’nin koltuklari genis, yatak oluyor…
***
Uçaklarda mevki farki havayollarinin ana gelir kaynagi. Çünkü koltugun rengini degistiriyorsunuz. Fiyat anormal artiyor.
Bakiniz size bir.örnek vereyim. Istanbul-Nis-Istanbul gi-dip-gelme uçak bileti, turist mevkide 5 milyon 500 bin lira, Business Class’ta 17 milyon 100 bin lira.
Bizim “Baba Türk”ler, özellikle kendilerini VIP (Çok Önemli Kisi) sananlar, turist mevki bileti alip, en lüks bölümde seyahat etmeyi hak sayiyorlar…
Çünkü THY bir KIT… Ben bir olaya sahit oldum. “Sapka çikardim…” Yazmadan edemeyecegim…
Benim seyahat ettigim uçakta THY idare Meclisi Reisi Erman Yerdelen esi ile Business Class’ta oturuyordu. Erman Yerdelen Ulastirma Ba-kani’na refakat ediyormus. Ulastirma Bakani’nm Izmirli cici bir esi var… O da ayni bölümde…
Uçakta sohbet ederken, “Sen esinin biletine kaç para ödedin, ben esimin biletine kaç para ödedim…” diye konusuyorlardi… Dönüste THY Basin ve Halkla Iliskiler Dairesi Baskani arkadasim Faik Akin bana anlatti. Hem Ulastirma Bakani hem Erman Yerdelen resmi seyahatlerinde kendileri Business Class’ta uçarken, eslerine de parasini ceplerinden ödeyerek Business Class bileti aliyorlarmis. Erman Yerdelen, “Ileride nasil olsa bir sorusturma olur… Burasi Türkiye Abicim!..” diyerek parasini ödeyerek esine aldigi tüm biletleri de dosyada saklatiyormus…
***
Uçak isletmeciliginde rekabetin esasi “hizmetteki farklilik”… Havayolu sirketinin güvenilirligi, uçaklarin vaktinde kalkmasi, uçagin bakimli ve temiz olmasi, içindeki personelin yolcuya güler yüz ve ilgi göstermesi, ikramin yolcuyu memnun etmesi…
Bizim çok önemli bir sorunumuz var: Istanbul Dis Hatlar Terminali “rezil” durumda. Kalabalik, pis, düzensiz, yetersiz… Mevcut tesis isletile-miyor… Nerede kaldi büyütülmesi…
THY bu darbogazi asmak için iyi bir adim atmis… Business Class ve Birinci Mevki biletli yolcularin bilet islerini hizla tamamlayan ayri bankolar kurmus.
Sonra bu yolculari havaalaninin o karmasasindan kurtarmak için en lüks bir otelin salonu standardinda “özel bekleme salonuna” aliyorlar. Bu özel bekleme salonunda sandviç, alkollü ve alkolsüz içkiler, çay-kahve ücretsiz.
Uçaklarin içi bakimli. Temiz… Hostes hanimlarin çogu güleryüzlü…
Business Class bölümünde uçak kalkmadan taze sikilmis portakal suyu ve yabanci marka sampanya ikrami basliyor.
Uçak havalandiginda çay, kahve, alkollü, alkolsüz içki servisi açiliyor.
Vakit erken ise koltuklarin önündeki masalara beyaz keten örtüler örtülerek kahvalti servisi basliyor.
Kahvalti listesi söyle; Dilimlenmis mevsim meyveleri, tavuk ve dana jambonlu peynir tabagi, Bearnaise soslu çilbir yumurta, izgara sosis ve yaninda mantar, tereyagi, bal, reçel, sicacik susamli simit açma, kruasan, çavdar ekmegi, kahve ve çay…
Eger ögle yemegi ikram ediliyorsa liste söyle; Sebzeli balik terrine, vinaigrette sos ile domates ve salatalik sögüs, milföy hamurunda deniz mahsulleri, yaninda haslanmis patates, yaz türlüsü garnitürü ile dana eti, peynir ve kraker, peynirli pasta, kahve veya çay…
Mühim olan yemeklerin isimlerinden öte, takdim sekli, ve kalitesi…
Eskiden ünlü havayollari bu tip ikrama önem verirdi. Simdi genellikle onlar kaliteyi düsürürken, THY yükseltmeyi becerdi… Buradan fark atiyor.
***
Yeni alinan Airbus A 340 uçaklarinda, her yolcunun önünde küçücük bir TV göstericisi var… Uzun yolculuklarda yolcu istedigi kanaldan video müzik dinleyebiliyor, görüntü alabiliyor.
THY uçaklarini bu kadar övdük de ne oldu?
Ben size ne oldugunu anlatayim… Yillar önce ünlü Swisair Isviçre Hava Yolu sirketinin bir ilanini görmüstüm. Ilanda iki fotograf var. Birinci fotografta, boyanmamis bir uçak kuyrugu, ikinci fotografta kuyrugu boyamislar üzerine Swisair’in amblemini koymuslar.
Boyasiz kuyrugun altinda “biz bunu ithal ediyoruz”, boyali kuyrugun altinda “biz bunu ihraç ediyoruz” yazili…
Uçak isletmeciligi iste bu… Her sirket ayni uçagi kullaniyor. Rekabet o uçagi nasil kullandiginizda…
O uçagi farkli kullanacak olan “insan”… Sirketin tepe yönetiminden, kaptanina, hostesine, bavul tasiyanina kadar tüm personeli…
Bu insanlar kötü seyler yaptiklarinda onlari “tenkit” etmekte yarar var. Ama iyi seyler yaptiklarinda “aferin”! diyelim ki, yüreklensinler, daha iyinin arayisina girsinler…
^

 

Sende yorum yap