Paranın vergisini Hazine ödüyor

, , Sende yorum yap

Faiz paranin fiyatidir. Parayi satan “net fiyat” ile islem yapar. Faize vergi konulunca, bu vergi fiyatin üzerine biner.
Türkiye’de faiz üzerindeki vergiler kafa karistiracak kadar “kari-sik”tir.
– Tasarruf sahibi (parasi olan) bu parasi ile Hazine Bonosu, Devlet Tahvili gibi kagitlar alir ise, faiz gelirinden yüzde 6.6 stopaj (kaynakta vergi) kesintisi yapilir.
– Tasarruf sahibi (parasi olan) bu parayi bir bankaya mevduat olarak yatirir ise, faiz gelirinden yüzde 13.2 stopaj (kaynakta vergi) kesilir. (Gerçekte stopaj yüzde 12 oranindadir. Stopajin yüzde 10’u oraninda 1.2 puan da “fon payi” adi altinda kesinti yapildigindan, toplam kesinti yüzde 13.2’ye ulasmaktadir.)
Tasarruf sahibi parasini bir yere baglarken, vergili faizi degil, net faiz gelirini dikkate alarak karar verir. Bu onun dogal hakkidir.
Ekonomilerde en büyük para hareketi bankacilik kesiminde olur. Bankalar yaptiklari isin özelligi geregi hergün birbirlerinden para alir, birbirlerine para verir. En güçlü banka bazi günler nakit ihtiyaci ile karsilasabilecegi gibi, en zayif bankanin bir gün kasasinda fazla parasi olabilir. Iste bu paralar “Bankalararasi Piyasa’da bir gecelik, üç günlük, bes günlük kisa vadeli islemlerle el degistirir. Banka sisteminde akicilik önemli oldugundan bu islemlerin önünde hiç bir engel olmamasi gerekir.
Son vergi düzenlemelerinde, bankalar arasi islemler de “stopaj” (kaynakta vergi) kesintisi kapsamina alindi. Bir banka bir baska bankadan gecelik, haftalik para aldiginda ödedigi faizin yüzde 13.2’si oraninda stopaj (kaynakta vergi) kesintisi yapiyor.
Bu vergi bankalarin kaynak maliyetini pahalilandirdi. Kaynak maliyeti artan bankalar bu vergi yükünü, kredi faizine bindirdi. Kredi faizleri vergi yükünün üzerinde artis gösterdi.
Merkez Bankasi Baskani Yeni Yüzyil’da Abdurrahman Yildi-rim’la yaptigi söyleside açikliyor: Bankalar Hazine’ye yüzde 70 faiz ile para verirken, yüzde 85 faiz ile para vermeye basladi.
1) Türkiye’de en büyük para kullanici Hazine. Bankalar kaynaklarinin büyük kismini Hazine’ye kredi olarak veriyor. Hazine vergi farkinin daha da büyük rakamini ek faiz olarak ödüyor.
2) Fakat Hazine’nin kayibi burada kalmiyor. Çünkü neticede banka üç ay içinde faiz kesintisini gene Hazine’ye yikiyor. Anlatayim: Kâr eden bankalar önümüzdeki dönemde her 3 ayda bir pesin vergi ödeyecek. (Simdilerde kâr göstermeyen banka yok!..) Pesin vergi hesabinda bankalar, stopaj (kaynakta kesilen vergi) miktarini ödeyecegi vergiden düsecek. Açik anlatimiyla o kadar eksik vergi ödeyecek. Faiz üzerindeki vergi dönüp dolanip, ikinci defa Hazine’nin sirtina binecek.
Yüksek Planlama Kurulu’nun son toplantisinda bunlar görüsüldü. Hükümet, bankalarin yüzde 13.2 oranindaki vergi yükünü yüzde 6.2’ye indirmeyi tartisti. Fakat bir engel çikti. Vergi mevduatina göre bankalararasi mevduat ile diger mevduati ayirma imkâni yok. Açik anlatimiyla Ali Bey, Fatma Hanim bankada mevduat hesabi açitiginda onlarin faizinde yüzde 13.2 oraninda vergi kesilirken bankalararasi mevduata bu kesintiyi yüzde 6.2’ye indirmek,
sisteme uymuyor.
Burada yapilacak bir sey var: Tüm mevduatta kaynakta faiz kesintisini (stopaji) yüzde 13.2’den yüzde 6.6’ya indirmek. Bu mümkün olur ise, mevduat faizlerindeki yüzde 13.2 faiz kesintisi ile, Hazine Bonosu ve Tahvilleri’ndeki yüzde 6.6 oranindaki vergi kesintisi arasindaki fark da kalkmis, vergi oranlari esitlenmis olacak. Hazine vergiden kaybedecek faizden kazanacak.

 

Sende yorum yap