“Kafkas petrolü gelecek, Türkiye köşeyi dönecek” diye düşünenler çok bekleyecek

, , Sende yorum yap

Hoca “Yakinda köseyi dönüyorum” diyerek göbek atiyormus. “Hocam köseyi nasil döneceksin?” diye sormuslar. Hoca yanitlamis “Yolun kenarina çali dikecegim. Koyunlar geçerken yünleri çaliya takilacak. Ben o yünleri toplayip satacagim. Köseyi dönecegim!..”
Bizim hesap da ona benziyor. Bakü petrolü bir hat yerine iki hattan Karadeniz’e akacak. Sonra biz ikinci hattin yolunu degistirip Türkiye üzerinden Ceyhan’a çevirecegiz. Ve de böylece dünya petrol pazarinda yerimiz olacak. Cebimiz para dolacak!..
Simdi neyi tartisiyoruz? Isin asli-fasli nedir? Bir de ben anlatayim:
– Amerikalilarin hakimiyetindeki sirket Hazar Denizi içinde yeni sahalarda petrol üretimi gerçeklestirecek. Hazar Denizi derin, çok firtinali ve petrol arama ile çikarma isi güç bir deniz. Buna ragmen Amerikalilar bu isi yapacak. 1996 yilinda 400 bin ton, 1997 yilinda l milyon 200 bin ton, 1998 yilinda 2 milyon ton, nihayet 2000 yilinda 5 milyon ton petrol çikaracak. Son tahminlere göre bu petrol kaynaklarindan ihraç edilebilecek petrolün yillik tavani 25 milyon tonu geçmeyecek.
– Bizim Türkiye olarak arayisimiz, yillik üretim miktarinin tamami 25 milyon tona ulasacak bu petrolün, mümkünse tamamini, yoksa bir kismini Türkiye üzerinden Ceyhan’a akitmak.
– Önce tartistigimiz petrol çok önemli miktar mi? Hayir. Çünkü mevcut Irak petrol boru hatti için Türkiye’nin Irak ile anlasmasi yilda en az 35 milyon ton petrol nakli, normalde 70 milyon ton petrolün Yumurtalik limanina akitilmasidir. Bu hattan 1989 yilinda 82 milyon ton petrol akti.
– Tiflis-Ceyhan arasinda, yapilacak bir boru hatundan yilda 35 milyon tondan az petrol geçer ise, bu hat ekonomik olamaz. Halbuki Bakü’den sevkedilebilecek petrolün tavani bu rakkamin altinda kaliyor.
– Boru hatti Türkiye’yi zengin eder mi? Dünya petrol pazarinda lider konuma getirir mi? Bu soruyu sorana su karsiligi veriniz: Irak boru hatti bizi zengin etti mi? Bizi dünya petrol pazarinda söz sahibi etti mi? Irak boru hattinda yilda 82 milyon ton petrol akittigimizda, o petrol bi-
zim degildi ki. O petrol üzerinde bizim sözümüz yoktu ki… Biz petrolü, çikaranlar adina müteahhit olarak tasiyip, tasima ücreti olarak cebimize yilda 250 milyon dolar tasima parasi koyuyorduk. Iste o kadar.
– Simdi gelelim bu ise nasil bulastigimiza… Bakü petrolü mevcut boru hattinin islahi ile Rusya’nin No-vorrossisk limanina akacakti. Biz “Bir kismi da Gürcistan’in Supsa limanina akitilsin. Bunun için boru hatti yapilsin” mücadelelerine girdik… Sözde bu mücadeleyi kazandik. Bunu, iç politikada bir basari malzemesi olarak kullandik. Böylece Bogaz’lardan petrol geçisini önledigimiz yalanlari ile yattik, uyuduk. Supsa Karadeniz’de bir liman, Novorrossisk’de Karadeniz’de… Petrol Karadeniz’e ha bir borudan, ha iki borudan akmis. Bogazdan geçen tanker sayisi degisir mi ki?
– Bunu söyleyenlere cevap hazir: “Bu isin yutturmacasidir. Biz ileride Bakü-Tiflis-Süpsa hattinin Tiflis-Süpsa arasini devre disi birakacagiz, Tiflis’ten asagiya Ceyhan’a hat çekecegiz, böylece petrolü Ceyhan’a akitacagiz” deniliyor. Hayallere dayali “köse dönme hesaplan” yapiliyor.
– Bu is unutulmus ki, 18 Ocak 1996 tarihinde Rusya Basbakani Çernomirdin ile Azerbaycan Devlet Baskani Aliyev, Moskova’da Bakü Novorrossisk hattinda 1997’de 800 bin tondan baslayarak 2002 yilina kadar 5 milyon tona ulasacak erken üretim petrolün tasinmasi konusunda anlasma imzaladilar.
Bu anlasma karsisinda Bakü-Süpsa hattindan tasinacak erken üretim petrol kalmadi. Bu duyulunca biz telaslandik…
– Ortada tasinacak petrol kalmamasina ragmen biz “Aman abicim, su Bakü-Süpsa hattini yapalim n’ooolur?..” diye yalvariyoruz.
Türkiye’de yatirim yapamayan,
Türkiye’de yatirim yapmak için para bulamayan Hükümet, Azerbaycan, Gürcistan topraklarina boru dösemek hovardaligina hazir… içinden ne geçecegi belli olmayan borulari “Parasini biz verip dösemeye veya dösettirmeye” çabaliyoruz. Son teklifimiz 40 milyar dolan Türkiye kendi kaynaklarindan versin, 130 milyar dolan Dünya Bankasi limitinden kullansin, 170 milyar dolan ödeyelim hat yapilsin…
– Büka Supsa hatti yapilirsa ne olacak? Ne degisecek? Petrolün tamami Karadeniz’e tek boru yerine iki borudan akacak… Bakü Süpsa hattindan geçen azicik petrol o boru hattinin parasini nasil ödeyecek? Hani biz Karadeniz’e petrolün akmasina karsi idik. O petrol Bogaz’dan geçerken yalilari yakardi… Ne oldu bu itirazlar?
– Biz uyuruz… Karsi taraf uyumaz… Karsi taraf düzenini kurdu bile… Karadeniz’e akacak petrolün bir kismini Romanya ve Bulgaristan kendi rafinerilerinde isleyecek. Kalan petrol Bulgaristan’in Varna limani ile Yunanistan’in Dedeagaç limani arasinda dösenecek 300 kilometrelik boru hattindan Akdeniz’e akitilacak. Bati finans çevreleri bu projeye sicak bakiyor.
– Bütün bunlar olmasa, acaba Ruslar Bogaz’dan bu petrolü geçiremez mi? Türkler Bogaz’i kapayabilir mi? Efendim, bogazdan 150 metre boy uzunlugunun altindaki tankerler hiçbir izin almadan, vizir vizir geçiyor. Bu boyda bir tanker 150 bin ton petrol tasir. Erken üretim nedeniyle Karadeniz’e akacak Bakü petrolünün miktari 2002 yilinda 5 milyon ton olacak. Günde 14 bin top petrol demektir. Demek ki, Bakü’den Karadeniz’e akacak petrol on günde bir gemi doldurur. Tamami gemi ile Bogaz’dan geçirilip dünya pazarina satilsa, Bogaz’da on günde bir 150 metre boyundaki tankerlerden biri geçer. Bugün de geçiyor. Kimsenin haberi olmuyor.
Pardon… Bu petrol isine, boru isine o kadar merakli iseniz, ve de gücünüz var ise, bom bos duran ve muslugu açilir açilmaz hemen yilda 70 milyon ton petrol akitabilecek olan Irak Boru Hatti’ni isletsenize…
Önce bunu becerin. Sonra, Irak Boru Hatti’nin yan kapasitesinin altindaki hayallerle ugrasir vakit geçirirsiniz.

 

Sende yorum yap