Gelir azalınca halk gıdadan kesmiyor diğer harcamaları azaltıyor

, , Sende yorum yap

Gelir azalinca halkimiz gidadan kesmiyor. Diger harcamalari azaltiyor. Devlet istatistik Enstitüsü’nün “Harcamalar Yöntemiyle Milli Gelir”i belirlemek için yaptigi çalismalar, 1994 yilinda ülkede üretimdeki gerileme nedeniyle milli gelir azalinca ve bunun sonunda Türk halki fakirlesince, hangi harcama kalemlerinde ne ölçüde azalma oldugunu ortaya koyuyor. 1994 yilinda bir yil önceki harcamalara göre (sabit fiyatlarla) tüketim harcamalari yüzde 5.4 oraninda azalmis. Açik anlatimiyla 1994 yilinda Türk halki gelirindeki azalma nedeniyle bir yil önceye göre yüzde 5.4 oraninda daha az tüketmis.
Türk halkinin tüketim harcamalari 2.604 trilyon lira. Bunun yüzde 40’i, l .022 trilyon liralik kismi gida ve içki için harcaniyor. Gida ve içkiye harcanan paradaki (sabit fiyatlarla) gerileme sadece binde 8 gibi çok küçük bir oranda. Buna karsilik, gelirindeki azalma nedeniyle halk dayanikli tüketim mallarina yaptigi harcamayi (gene sabit fiyatlarla) yüzde 29.3 oraninda, yan dayanikli ve dayaniksiz tüketim mallarina yaptigi harcamayi yüzde 12.6 oraninda azaltmis… Iste gecen yil televizyon saticilari, buzdolabi üreticileri, firin, çamasir makinesi yapanlar bu yüzden agladilar. Gelirdeki azalmaya ragmen halkin, enerji, ulastirma, haberlesme, diger hizmetler ve konutlarla ilgili harcamalarini kisamadigi, fiyat artislari nedeniyle bu alanlardaki harcamalarin arttigi görülüyor.
1994 yilinda Devlet (kamu kesimi) tüketim harcamalarini yüzde 3.5 oraninda azaltmis. Devletin toplam tüketim harcamalari içinde “maas ve ücretlerin payi” yüzde 76 dolayinda. Ve de çok ilginçtir ki, (tahminlerin aksine) 1994 yilinda (sabit fiyatlarla) maas ve ücretlere bir yil önceki ödemeler düzeyinde, hatta binde 8 daha fazla pay ayrilmis. Açik anlatimiyla maas ve ücretlere devletin ayirdigi para reel olarak gerilememis. Buna karsilik, diger cari harcamalar yüzde 10 oraninda kisilmis. En çarpici gelisme, ülkedeki toplam yatirim harcamalarinin (sabit fiyatlarla) 1994 yilinda yüzde 15.9 oraninda gerilemesi. Özel sektörün yatirim harcamalarindaki gerileme yüzde 9.1 oraninda, kamu kesimindeki gerileme yüzde 34.8
oraninda. Özel kesimde makine ve teçhizat yatirimlari yüzde 22.5 oraninda azalmis. Bina insaatin-daki yüzde 7.6’lik artis nedeniyle ortalama oran biraz düzelebiliyor. Kamu kesiminde makine ve teçhizat yatirimlarindaki gerileme ise korkunç ölçülerde. Bir yil önceye göre yüzde 63.9 oraninda gerileme var. Sayin okuyucularim, üretimdeki gerileme sonucu Milli Gelir artis hizinin düsmesi ve halkin fakirlesmesi tüketim harcamalarindaki azalma nedeniyle yil içinde hemen etkisini gösterir… Fakat yil içinde fark edilemeyen, orta ve uzun dönemde ortaya çikacak bir baska olumsuz etkisi daha vardir… Ö da yatirim harcamalarindaki azalmadir. Yatirim harcamalarindaki azalma demek, ülkenin gelecek yillarda üretime geçecek, gelir yaratacak islere baslayamamasi demektir. Gelecek yillar için bereket tohumlan yerine, fakirlik tohumlan ekmek demektir.
1994 yilinda su kadar buzdolabi satilmadi, bu kadar otomobil satilmadi. Televizyon satislari tamamen durdu… Yazik oldu… Bunlar önemli seyler… Ama bütün bunlar tüketim harcamalarindaki yüzde 5.4 oranindaki gerilemenin sonucu… Acaba yatirim harcamalarindaki yüzde 15.9 oranindaki gerilemenin sonucu ne olacak? Bu gerileme ekonomiyi önümüzdeki yillar nasil etkileyecek? Bunu kimseler düsünmüyor, kimseler tartismiyor…
1994 yilinda harcamalar
Artanlar Toplam Azalanlar Harcama
(yüzde oran) (Trilyon TL.)
A) Tüketim Harcamalari ………………
1 ) Özel nihai tüketim harcamalari………. -5.4……… -5.4 ……3.055 ……….2.604
– Gida, içki …………………………. -0.8 ………………..1.022
– Dayanikli tüketim mallari . …….. -293 ………. 253
-Yari dayanikli, dayaniksiz tük. mal.. … -12.6 ………………… 403
– Enerji ulastirma haberlesme 42 488
– Hizmetler. ………….. ……5.2 …………… 297
– Konut sahipligi ……………………… 2.8 ………………… 139
II) Devletin nihai tüketim harcamalari
– Maas, ücret………………………….. -35………..450………0.8………… 344
– Diger cari harcamalar . . -100 106
B) Yatirim Harcamalari ………………. -15.9 ………………… 946
1) – özel sektör ……………………… -9.1 ………………… 738
– Makine teçhizat yatirimi ……… -225 ………. 317
– Bina insaati . ………………. 7.6 ………………… 421
II) – Kamu sektörü …………………….-34.8 ………………… 208
– Makine teçhizat yatirimi ……….. -639 ………… 401
– Bina insaati ………………………. -35.7 …………………. 39
– Bina dis insaat . . -82 ………… .. 128
Kaynak: D.I.E

 

Sende yorum yap