Faiz kumarında kader günü yaklaşıyor

, , Sende yorum yap

Kumarhane mantigi makinenin kazanmasi esasina dayanir. Makine, içine atilan paranin yüzde 85’ini, yüzde 90’ini yutar. Yüzde on, on-besini dagitir. Kumar mantiginda, masadan zamaninda kalkabilen “sanslidir.” Paçasini (ve de parasini) kurtarir. Herkese devamli para dagitacak ve herkesi zengin edecek bir “kumar makinesi” henüz i-cat edilmedi.
Simdi bizim Merkez Bankasi’nin “Banknot matbaasinin makineleri kumar makinesi gibi isletiliyor”. Makineden i-çeri tasarruflarini sarki-tanlar, “sakur da sukur, sakur da sukur…” faizlerin çanaklarina döküldügünü gördükçe sarhos o-luyor. içeriye biraz daha para sarkitiyor… Saniliyor ki, makineler “sakur da sukur, sakur da sukur…” faiz dagitmaya devam edecek.
Ben size bayram arifesi, iyi seylerden sözetmek isterdim ama ne yazik ki yazilabilecek iyi sey bulamiyorum. Onun için sizi uyariyorum: “hesap günü geliyor”… Hesap gününden önce masadan kalkmayi bilen belki parasini kurtarabilir… Ama… Ahhh… Gözü kör olasi bu kumar zevki var ya!.. Tehlikeyi bilse de, görse de, insan “biraz daha… biraz daha…” deyip masadan kalkamiyor. “Sakur da sukur… Sakur da sukur…” faizler dökülürken, insan parasini makineden kurtarip, evine dönemiyor… Akli makinede kaliyor… “Yavuu-u… Herkes sakur da sukur, sakur da sukur kazanirken parayi çekip almak enayilik olmaz mi?” diye “hirsini yenemiyor…” Halbuki hirsini yenemeyenleri felaket bekliyor.
* * *
Simdi ben size “müseccel bir felaket tellali” olarak, “hesap gününde neler olacagim” anlatayim. Sayin Okuyucularim, Nazli Ilicak Merkez Bankasi’nin “Yaman Baskani” Yaman Törüner ile sohbet etmis. Nazli Ilicak Yaman Bas-kan’a soruyor “Bankalar bir hafta ihbarli mevduata yüzde 100, yüzde 200 faiz veriyor.’ Bunun yillik birikimli getirisi yüzde 600’e çikiyor… Merkez Bankasi bankalara 5 trilyon reeskont kredisi açmis. Bunun faizi yüzde bine yaklasi-yormus. Bankalar bu yükün altindan nasil kalkacak? Yaman Baskan cevap veriyor: “Merkez Bankasi ve Hazine daha yüksek faiz yeriyor. Hazine bir aylik borçlanma için yüzde 290 verdi. Merkez Bankasi interbank faizi (gecelik islemde) yüzde 300. Bankalar Hazine bonosu alsalar, Merkez Bankasi’na gecelik faiz ile satsalar mevduat müsterilerinin faiz alacaklarini karsilayabilirler. Merkez Bankasi reeskont kredisi faizini ödeyebilirler.”
* * *
Sayin Okuyucularim. Faiz bir kumar geliri degildir. Faiz “katma degerin” bir parçasidir. Bir mal veya hizmet üretilmedikçe katma deger orta-
ya çikmaz. Katma deger olmadikça’ da “faiz ödenmez”. Bir mal ve hizmet üretildiginde ortaya çikan katma deger üçe bölünür (1) îsçi emeginin karsiligi olarak “ücret” alir. (2) Sermaye üretime katkisi oraninda “faiz-rant” alir. (3) Kalan da mütesebbisin “kar”ini olusturur. Katma deger yaratamayan bir sirket, katma deger yaratamayan bir e-konomi “faiz” ödeyemez… Bugüne kadar dünya üzerinde bir çok “mucize” ortaya çikti… Fakat “katma deger olmadan faiz ödeme mucizesini hiç bir kimse bugüne kadar gösteremedi.”
Sayin Okuyucularim. Eger bir ticarethane, bir sanayi kurulusu, bir atölye üretim yapamiyorsa, satis yapamiyorsa “katma deger” üretemiyor demektir. Veya “yarattigi katma deger” küçüldü demektir. Böyle bir ortamda, bu gibi müesseseler eskiden ödediklerinin üç misli, on misli faiz ö-deyemez. Bugün bankalar hatirli müsterilerine yüzde 250 çiplak faiz ile kredi veriyor. Bunun yillik birikimli maliyeti yüzde 733’dür. Bugün bankalar sikintidaki müsterilerine yüzde 350 faizle para veriyor. Bunun yillik birikimli maliyeti yüzde 1.430’dur.
Türkiye’de yillik enflasyon yüzde 800’e, yillik fiyat artislari yüzde bine çikarsa bu faizler belki ödenir. Aksi halde bu faizler ödenemez. * * *
Sayin Okuyucularini. Üç günlük repoya yüzde 170,yüzde 180 faiz veriliyor. Bunun yillik birikimli getirisi yüzde 450, yüzde 500’dür. Bankalarin yeni baslattiklari 7 gün ihbarli mevduat uy-uygumasinda yillik getiri yüzde 600′ lerde dolasiyor.
Merkez Bankasi’nin Yaman Baska-ni’nin açikladigi gibi bütün bu sistem Merkez Bankasi ve Hazine’nin banknot matbaasini çalistirip yillik birikimli yüzde bin faiz ödemesi sayesinde (simdilik) ayakta kalabiliyor. Bu böyle geldi ama böyle gidemez.
Bütün bu hesabin görülecegi gün yaklasiyor, iste o gün ”kumar masasi” kapanacak. Eksi durumda olanlar, arti durumda olanlara “haklarini helal” e-decek. Genelde kuman göze alanlarin çogu kayedecek… Masayi “hesap gününden hemen önce” terk edebilenler “sansli” olacak.
Benim faizde, borsada, repoda, bonoda param olmadigi için sizlere bunlari açik açik yaziyorum… Bunlari yazmak büe insanin moralini bozuyor. Su arife gününde acaba bunlari yazmasa idim daha iyi mi olurdu diye tereddüt içindeyim ama…
Ama birilerinin de olani biteni, olacagi bitecegi okuyucularina haber vermesi gerekir degil mi ya? “Felaket tellali iktisat yazarlarinin bayram hediyesi böyle aci oluyor”.. Ne yapalim Abi-cim… Burasi Türkiye!..

 

Sende yorum yap