Bankaların 20 milyar doları var

, , Sende yorum yap

Eskiden, (o kadar da eskiden degil bundan on yil önceleri) sadece Merkez Ban-kasi’nda döviz bulunurdu. Diger bankalar kasalarinda döviz saklayamazdi.
Simdi, nasil ki her Türk vatandasi serbestçe döviz aliyor, satiyor, isterse evinde, isterse bankada sakliyor ise, bankalar da ayni durumda…
Döviz mevduati topluyorlar… Disaridan döviz kredisi buluyorlar… Döviz kredisi veriyorlar… Fazla dövizlerini yurt disindaki bankalara yatiriyorlar… Bir kismini bozdurup Türk Lirasi’na çeviriyorlar. Sonra Türk Lirasi ile tekrar döviz aliyorlar…
Bankalar dövizi nereden buluyor?
isterseniz ben size bankalarin dövizi nereden, nasil bulduklarini, sonra da bu dövizleri ne yaptiklarim özetleyeyim… Konu daha iyi anlasilsin…
Bankalar için en verimli döviz kaynagi “Döviz Mevduat Hesaplan.” Halkimiz, kuruluslar, yabancilar Türk bankalarina döviz ile mevduat hesabi açiyor… Bu hesaplarda 14.5 milyar dolar var…
ikinci önemli kaynak dis krediler… Bankalar, yurt disindaki bankalardan döviz ile kredi aliyor… Bunu getiriyor. Ya döviz olarak Türkiye’de kullaniyor, ya da Türk Lirasi’na bozdurup, kendilerine kaynak yaratiyor… Bunun da miktari az degil. Yaklasik 7 milyar dolar…
Sonra bankalarin disariya gecikmis ödemelerinden falan biriken imkanlari da var.
Bunlar da 1.5 milyar dolar kadar… Hepsini toplar-saniz, görürsünüz ki, bankalar döviz olarak 22.8 milyar dolarlik bir yükümlülügün altinda…
Bankalar 22.8 milyar do-
lar döviz bulmus… Ne yapacaklar bu dövizleri?.. Kasalarina kilitleyip sak-layamazlar ya… Saklar iseler zarar ederler… Bu dövizleri verimli bir sekilde kullanmalilar… Ödedikleri faizden daha yüksek faiz ile satmalilar…
Bakiniz, bizim bankalarimiz 22.8 milyar lirayi ne yapmislar? Yaklasik 6.7 milyar dolarini müsterilerine kredi olarak kullandirmislar. Yaklasik 8.5 milyar dolarlik kismini yurt içinde, ,yurt disinda
kendi hesaplarina bankaya, faize yatirmislar… Yaklasik 1.5 milyar dolarlik kismini Mevduat Munzam Karsiligi olarak Merkez Bankasi’na teslim etmisler… Kasalanndaki dö-
vizi, diger alacaklarim top-larsaniz 2.4 milyar dolar da onlar ediyor… Toplu-yorsunuz… Bankalardaki döviz varliklari 19.2 milyar dolar ediyor.
Fark nerede?
Bankalarin döviz yükümlülükleri (topladiklari döviz miktari) 22.8 milyar dolar… Saga sola bagladiklari döviz varliklari 19.2 milyar dolar… Pek iyi de acaba aradaki fark nerede? Arada 3.6 milyar dolar
bir fark var…
iste bu para, bankalarin disaridan döviz olarak toplayip, içeri de Türk Lirasi’na çevirdikleri para…
Bankalar bakmislar ki,
dövizin degeri yilda yüzde 60 dolayinda artiyor… Halbuki içeride Türk Lirasi’ni net yüzde 90 dolayinda faiz ile degerlendirme sansi var… Veya içeriden Türk Lirasi kredi kullanmaya kalksalar bu ölçülerde faiz ödeyecekler…
En iyisi demisler “Dövizleri bozdurursun… Türk Lirasi’na çevirirsin… Daha karli…”
Simdi okuyucularim soracaklar… “Madem böyle, neden bankalar sadece 3.6 milyar dolari Türk Lirasi’na çevirmisler. Daha fazlasini çevirselerdi ya…”
Bankalarin döviz
pozisyonu yükümlülügü
Bankalar yurt disindan istedikleri kadar dövizle borçlanir, bu dövizlerin tamamini Türk Lirasi’na çevirirler ise, döviz borçlarini ödeme vakti geldiginde dövizi bulamazlar… Sadece onlar bulamasa iyi… Merkez Bankasi da onlara döviz yetistiremez.
iste bunun içindir ki Merkez Bankasi bu isi zapta-rapta almis…
Bankalar döviz yüküm-lülüklerinin,yüzde 110’un-dan fazla dövizi kasalarinda tutamazlar. Bankalar döviz mevcutlarini, yükümlülüklerinin yüzde 80’inin altina indiremez-ler…
Bu tavan ve taban arasinda bankalar serbesttir.
Bazi bankalar yükümlülüklerinin yüzde 100’ü kadar döviz tutar…
Bazi bankalar yükümlülüklerinin yüzde 20’si kadar dövizi Türk Lirasi’na çevirtir, Türk Lirayi kaynak olarak kullanir.
Bankalarin döviz hareketlerini Merkez Bankasi izler… Çünkü bu konuda ortaya çikacak aksaklik sadece bankalari degil, Türkiye’nin kredi itibarini ilgilendirir.

 

Sende yorum yap