MÝLLÝYET-

, , Sende yorum yap

Doðalgaz ihtiyacýmýz büyük. Þimdilerde Rusya’dan 6.2 milyar m3
gaz geliyor. Yetmiyor. Cezayir’den gemi ile sývý gaz taþýyoruz. Marmara
Ereðlisi’nde sývý gazý, uçar hale getirip 2.5 milyar m3 gaza
dönüþtürüyoruz. Yýlda toplam takriben 8.7 milyar m3 gaz tüketiyoruz.
Sývý gaz, kuru gazdan yüzde 30 kadar daha pahalý ama, ne yapalým ki
kuru gazý fazlalaþtýramýyoruz.
Rusya’dan bugünküne ek olarak 8 milyar m3 gaz getirme
çalýþmalarý var. Tekfen, Enka, Entes ve Gama þirketleri Transbalkan
isminde bir gaz þirketi kurdu. Bu þirket, Ukrayna’da Gaztransit isimli
ve ortaklarý Ukrgazpron, Gazpron, Transbalkan ve Turusgaz olan bir
Ukrayna þirketine ortak oldu. Transbalkan bu þirketin bütün boru ve
kompresör inþaatýný yapacak genel müteahhit.
Ýlk aþamada 77 milyon dolarlýk bir yatýrým ile mevcut gaz hattý
iyileþtirilecek ve 4 milyon m3 gaz, mevcut hattan basýlacak. Ýkinci
aþamada 500 milyon dolarlýk yatýrým ile ikinci bir boru hattý döþenecek.
Bu iþin ilk aþamasý için IBRD kredisi saðlandý.
Biz þimdiye kadar Azerbaycan’ýn petrolünü Türkiye üzerinden
Akdeniz’e akýtacak boru hattýndan baþka þey düþünmedik. Ama þimdi yeni
bir fýrsat ortaya çýktý. Þah Denizi’nde doðalgaz yataklarý bulundu.
Azerbaycan bunu Türkiye’den baþkasýna satamaz. Bizim için gaz çok
önemli. Eðer 2 bin km. boru döþersek bu gazý Türkiye’ye getirme
þansýmýz olacak.
Bunlar da yetmiyor. Türkiye’nin 2010 yýlýnda en az 52 milyon m3,
2020 yýlýnda en az 81 milyon m3 gaza ihtiyacý var. Bu gaz olmazsa
Türkiye enerjisiz kalýr. Elektrik açýðý ortaya çýkar. Bugün için bile
sorun var. Dört büyük elektrik santralý ihale edildi. Gazý yok.
Ýþte bu nedenledir ki, hayal – meyal Türkiye ümidini “Mavi Akým”
projesine baðlamýþ durumda.
Mavi Akým projesi denilen þey þu: Rusya’nýn doðalgazý 300 km.
boru ile karþý sahile getirilecek. Oradan Karadeniz’in altýna döþenecek
çelik borularla bizim sahile ulaþtýrýlacak. Karadeniz sahilinden
içeriye de 350 km. boru ile taþýnacak. Samsun’dan Ankara’ya gelip milli
gaz þebekesine baðlanacak.
Karadeniz geçiþi, denizin 2.100 metre derinliðine kadar inen her
biri 1 metre çapýnda iki boru hattý ile saðlanacak. Çelik borularýn tek
hattýnýn uzunluðu 350 km. olacak. Bu borularý döþemek bir yana bakýmý
çok zor. Bugüne kadar olmamýþ bir iþ. Ama Ýtalyan ENI firmasý Ruslarla
yüzde 50 / 50 ortaklýk kurarak bu iþe soyunmuþ durumda. Rus “Gazprom”
firmasý bu iþi yapacaðýný söylüyor.
Türkiye Cumhuriyeti hükümetleri de bu projeye inanýyor. Son
günlerde ilginç bir geliþme oldu. Gazprom firmasý yanýna Türk Öztaþ ve
Hazinedaroðlu isimli 2 Türk firmasýný alarak Karadeniz – Orta Anadolu
boru hattýný döþeme iþine baþlayacaðýný söyledi. Botaþ bu iþi 350
milyon dolara bu üç firmanýn oluþturduðu konsorsiyuma ihale etti. Ve
ortada hiçbir þey yok iken, projenin ne zaman baþlayacaðý belli olmadan,
Türkiye’deki boru hatlarýnýn yapýmý için üç firmaya Botaþ 54 milyon
dolar nakit avans ödedi. Türkiye dolara kurþun atarken, dolar peþinde
koþarken, 150 milyon dolara yapýlabilecek bir iþe soyunan ve þimdiye
kadar bu konuda hiçbir tecrübesi olmayan firmalara yapýlan bu ödeme
hayret uyandýrdý. Ýþin ilginç yaný borunun güzergahýnýn tespiti ve
detay mühendislik çalýþmalarý henüz bitirilmiþ midir, pek belli deðil.
Güngör URAS^

 

Sende yorum yap