‘Muslukların kapanmadığını’ Garanti gösterdi

, , Sende yorum yap

Geçen hafta sonu Garanti Bankasi Londra’da 180 milyon dolarlik kredi
anlasmasini imzaladi. Açik anlatimiyla dis piyasalardan bir Türk bankasi
180 milyon dolar borç buldu.
Bu çok önemli, sevindirici ve moral verici bir haberdir. Çünkü:
(1) Türk Hazinesi, olagan dis borç çarkini çevirebilmek, faizi ve
vadesi gelenleri ödeyebilmek için dis piyasalardan döviz kredisi bulmak
zorunda.
(2) Türk bankalari daha önce dis piyasalardan döviz kredisi almisti.
Bu borçlarin vadeleri geliyor. Eger bankalar bu kredileri yenilemek için
yeniden borçlanamaz ise, önce bankalar sonra ekonomi zorlanir.
Asya krizi, Rusya Krizi, Türkiye’deki politik istikrarsizlik,
ekonomideki durgunluk gibi olumsuz gelismeler tozu dumana katti. Iste bu
durumda bazi kisiler “kafinin ötesinde” felaket tellalligina soyundu. “-
Musluklar kapandi… Bankalar vadesi gelen kredilerini yenileyemeyecek.
Kimse Türkiye’ye kredi vermeyecek. Türkiye çok kötü duruma düsecek…”
seklinde yazilar yayimlanmaya, sözler fisildanmaya basladi.
Garanti Bankasi’nin imzaladigi borç anlasmasi “sislerin dagilmasina,
neyin ne oldugunun anlasilmasina” imkan verdi.
Sayin okuyucularima kisaca yurt disindaki borçlanma imkanlarindan
söz edeyim: Efendim, bizim bankalarimizin alistigi ve at oynattigi pazar
Londra pazari. Londra pazarinda kredinin fiyati belli. Bir yil vadeli dolar
kredilerinin faizi yaklasik yüzde 5, Euro kredilerinin faizi yüzde 3
dolayinda.
Türk bankalari bu piyasadan ya bono satarak ya da bir banka
önderliginde sendikasyon kredisi bularak borçlaniyor. Garanti Bankasi daha
önce bono satarak borçlanmisti. Sendikasyon kredisi denilen sekil
borçlanmada, bir yabanci lider banka bulunuyor. Bu banka borçlanma isini
yürütme riskini üzerine aliyor. “- Garanti’ye bir yil vade ile 180 milyon
dolar borç verecegiz. 50 milyon dolarini biz koyuyoruz… Baska kim bu
kredi anlasmasina katilmak ister?” diyerek baska bankalara davetiye
çikariyor. Sonunda her banka çanaga uygun görecegi ölçüde para koyuyor.
Miktar tamamlaniyor. Buna “sendikasyon” deniliyor. Lider banka bu hizmetine
karsilik borçlanacak bankadan bir ücret aliyor. Sendikasyona katilan
bankalar ise, Londra piyasasinda o gün için geçerli faiz oraninin üzerine
bir ekleme yapiyor.
Bu eklemenin miktarini, önce ülkenin, sonra krediyi kullanacak olan
bankanin riski belirliyor.
Asya, Rusya Krizi, Türkiye’deki istikrarsizlik, piyasadaki rezillik
Türkiye riskini artirmasi, Euro veya dolar faizinin üzerine 0.25 puan, 0.50
puan ekleme ile Türkiye’ye kredi verebilecek olanlar simdi Türkiye’yi
riskli bulduklarindan risk puanini (bu puan, spread ve katilim ücret olarak
iki parçali bir puan) artirmis durumda.
Garanti geçen yil 325 milyon Alman Marki krediyi (50 puan spread ve
35 puan katilim ücreti olmak üzere) 0.85 puan fark ile bulmustur. Bu yil bu
krediyi yenileyen bankalar (55 puan spread ve 80 puan katilim payi olmak
üzere) faize 1.35 ekleme yapti.
1998 Aralik ayinda Akbank da bu maliyete yakin maliyetle dis kredi
kullanmisti. Su günlerde Akbank’in sonuçlanmasi beklenen yeni kredi
borçlanmasinda da maliyet bu rakamlar dolayinda olacak.
Demek ki, (1) Türkiye için kredi musluklari kapanmamis. (2) Demek
ki, Türkiye’de büyük ve saygin banka grubuna giren bankalar Londra’daki
faiz oranlarina 1.35 risk puani ekleme ile kredi bulabiliyor.
Güngör URAS^

 

Sende yorum yap