MAVİ AKIM’IN ÖNEMİ ANLAŞILAMADI

, , Sende yorum yap

Mavi Akim adi verilen proje ile Rus dogalgazi toplam 1.213 km. uzunlukta borudan Ankara’ya tasiniyor. Bu is için bazi kaynaklara göre 2.4, bazi kaynaklara göre de 3.4 milyar lira harcandi.
Ama geliniz görünüz ki, isin basinda bu projede ANAP’li politikacilarin parmaginin olduguna iliskin söylentiler, daha sonra bu projenin finansmani ve denizalti geçisi konusunda ortaya atilan süpheler nedeniyle öyle olumsuz bir kamuoyu olusmustu ki, projenin gerçeklesmesi hiçbir yanki uyandiramadi. Alkis toplayamadi.
Halbuki uzun yillardir yatirima aç Türkiyemiz için 2.4 veya 3.4 milyar dolarlik bir proje çok önemli projedir. Mavi Akim ile gelecek dogalgaz Türk ekonomisi için önemli bir enerji kaynagidir.
Son yillarda ekonomideki olumsuzluklardan olumlu gelismeleri fark edemedigimiz için midir, yoksa bu tip yatirimlari kaniksadigimiz için midir bilinmez az da olsa Mavi Akim benzeri gelismeler ilgi görmez oldu.
Eski yillarda evlerimizde tel dolaptan buzdolabina geçis büyük cosku yaratirdi. Odun sobasindan kömür sobasina, kömür sobasindan kalorifere geçis çok önemli idi. Simdilerde insanlar için buzdolabi, kalorifer gibi seyler bir cosku nedeni olmuyor. Eskiden bir yolun asfaltlanmasi, mahalleye bir çesme yapilmasi, su getirilmesi önemli bir yatirim sayilirdi. Simdilerde 2.4 veya 3.4 milyar dolarlik yatirim tamamlaniyor da kimse bundan heyecan duymuyor, mutluluk duymuyor.
Ihaleyi elestirmistim
Geliniz görünüz ki, dogalgaz yetersizliginden evlere gaz verilemediginde, fabrikalar üretimi durdurdugunda kiyamet kopuyor.
Mavi Akim projesi ile ilgili anlasmalar imzalandiginda ben de bu projenin gerçeklesebilecegine inanamayanlar arasinda idim. Projenin finansmani için gerekli 3.4 milyar dolarin bulunamayacagini, para bulunsa bile dünyada benzeri olmadigi için Karadeniz’in altindan borularla gazin getirilemeyecegini saniyordum. Bu nedenle de denizalti borulari dösenmeden Samsun – Ankara boru hattinin Haznedaroglu müteahhitlik firmasina ihale edilmesini elestirmistim.
Halbuki Mavi Akim projesinde her sey düzgün ve zamaninda gerçeklesti. Rus tarafi yedi Italyan bankasindan saglanan 2.3 milyar dolar kredi ile finansman açigini kapatti. Italyan Saipem firmasi dünyada daha önce örnegi görülmemis isi becerdi. Karadeniz’in 2.009 metre derinine her biri 60 cm. çapinda Japon ve Ingiliz yapisi çelik borular dösedi. Yan yana iki boru hatti ile Karadeniz’den 376 km. uzunlugunda denizalti geçisi saglandi.
320 milyon dolar ödedik
Rusya’da Izobanoye’de çikan gaz Ruslarin insa ettirdigi boru hatti ile Karadeniz kiyisina, oradan denizaltindaki borularla Samsun’a ulastirildi. Projenin bu bölümündeki harcamalari Ruslar karsiladi. Biz Türkiye olarak Samsun – Ankara boru hatti ve Samsun tesisleri için toplam 320 milyon dolar ödedik.
Mavi Akim projesi ile insa edilen borulardan simdilik yilda 2 milyar M3 gaz gelecek. Bu rakam her yil 2 milyar M3 artacak. 2008 yilinda sadece bu hattan yilda 16 milyar M3 gaz ithal edilmesi bekleniyor.
Rusya’dan Bulgaristan yolu ile 6 milyar M3 gaz aliyorduk. Buna ek olarak 8 milyar M3 daha alma imkani ortaya çikti. 2003 yilinda Mavi Akim’dan 2 milyar M3 gaz alinmasi planlaniyor. Demek ki, 2003 yilinda Rusya’dan toplam 16 milyar M3 gaz alacagiz.
Diger kaynaklardan gelecek gaz ile birlikte 2003 yilinda 25.7 milyar M3 olarak tahmin edilen dogalgaz talebini karsilama sansi ortaya çikacak.
Eskiden gaz yok diye dertlenirken simdi de gaz çok. Biz bu gazlari ne yapacagiz diyerek Mavi Akim yoluyla gaz gelmesini geciktirmek istiyoruz. Rusya ve Italya bu projeye büyük paralar bagladi. Türkiye gaz kullanmaz ise yatirimin birakiniz anaparasini, faizi bile ödenemez. Iste bu yüzden Rus ve Italyan hükümetleri Mavi Akim’a önem veriyor. Dogrulanmayan haberlere göre Putin ve Berlusconi bu proje için birlikte Türkiye’ye gelmeyi planliyor.
Dogalgaz arz ve talep tahmini (milyar M3)
Yillar 2003 2005 2010 2015
Toplam arz 26.2 34.2 51.8 41.8
Rusya 16 20 30 24
Cezayir LNG 4 4 4 0
Nijerya LNG 1.2 1.2 1.2 1.2
Iran 5 7 10 10
Azerbaycan 0 2 6.6 6.6
Toplam talep 25.7 32.1 55.1 67.3
Fark +0.5 +2.1 -3.3 -25.5

 

Sende yorum yap