İşsiz sayısı artıyor

, , Sende yorum yap

Issiz sayisi artiyor. Issiz sayisi iki türlü artar. Çalisma çagina
gelenler is bulamaz. Bir iste çalisanlar isini kaybeder.
Ikisi de kötüdür. Ama en kötüsü isi olanin isini kaybetmesidir.
(1) Devlet Istatistik Enstitüsü (DIE), bu yilin haziran ayindan
önceki 12 aylik dönem içinde isçi sayisinin yüzde 5.5 azaldigini haber
verdi.
(2) Istanbul Sanayi Odasi (ISO), son iki yilda özel sektörde 414 bin
isçinin isini kaybettigini açikladi.
(3) Çalisma ve Sosyal Güvenlik Bakanligi’nin yayimladigi sendikali
isçi sayisini gösteren tablolar, temmuz ayi itibariyle sendikali isçi
sayisinda 618 bin azalmayi haber veriyor.
Yilbasinda 3.086.305 olan sendikali isçi sayisinin temmuz ayinda
2.468.519’a düstügü görülüyor.
(4) Istanbul Sanayi Odasi (ISO) tespitlerine göre, toplam 12
sektörde 128 kurulusun özellestirilmesi sonucu 10 bin 746 kisi isten
çikarildi.
Bu rakamlar Türkiye için büyük rakamlar. Burada verilen rakamlar
genelde sanayi kesiminde, sanayi isçisindeki azalmayi ortaya koyuyor.
Devlet Istatistik Enstitüsü’nün yayimladigi son istihdam rakamlari
1999 yili Nisan ayina ait. Bu nedenle 1999 Nisan ayindan bu yana olan
gelismeleri DIE’nin istihdam istatistiklerinden izleyemiyoruz.
1999 yili Nisan ayinda Türkiye’de 64.4 milyon insanin sadece 22.0
milyonu bir iste çalisiyordu. Bunlarin da sadece 9.0 milyonu maas – ücret
ve yevmiye ile çalisanlardi. Kalan 13 milyon çalisan ya kendi hesabina
çalisiyordu ya da aile isçisi olarak ücretsiz çalisiyordu.
Türkiye’de çalisan 22.0 milyon insanin 10.0 milyonu tarimdan ekmek
yer. 3.1 milyonu imalat sanayiinde, 2.9 milyonu ticaret ve turizm kesiminde
çalisir. Diger hizmet sektörlerinde de 3.1 milyon insan bulunur.
Ekonomi politikalarinda fiyat istikrarini saglamak, kalkinmayi
hizlandirmak ve adil gelir dagilimini gerçeklestirmek önemlidir ama, bunlar
“tam istihdam saglanmadan” gerçeklesemeyecek hedeflerdir.
Istihdam bugün gelismis ve geri kalmis ekonomilerin ana konusudur.
Istihdam kendi kendine artmaz. Istihdam yatirim ve üretim arttikça
artar.
(1) Türkiye’de yillardir üretim artisina dönük yatirim yapamiyoruz.
Üretimi gelistiremiyoruz. (Bunun göstergesi yedi yildir kisi basi milli
gelir rakaminin 3 bin dolarda donup kalmasi, biz 3 bin dolarda donup
kalirken, Kibris Rum Kesimi’nin 15 bin dolar, Yunanistan’in 20 bin dolar
kisi basi gelire kosmasidir.) Nüfus artarken yatirim ve üretim artmayinca
issiz sayisi artiyor.
(2) 1999 yilinda ekonomi geriye gitti. 2000 yilinda istikrar
tedbirlerinin fren etkisi devam ediyor. Bunun sonucu isten çikarmalar
hizlandi.
(3) Kamu sektöründe ve özel sektörde “gizli issiz” sayisi fazla idi.
Is yapmadan para alanlar vardi. Enflasyon bunlarin ücretini ödeyebiliyordu.
Enflasyon asagiya çekilince “verimlilik” arayisi basladi. Gizli issizlerin
tasfiyesine gidiliyor. Haziran ayina kadarki 12 aylik dönemde isçi sayisi
yüzde 5.5 azalirken, özel sektörde çalisilan saat basi verimin yüzde 10.4
artisi bunu gösteriyor.
Isçi çikarma yasaklanarak istihdam sorunu çözülemez. Yasam savasi
veren kamu ve özel sektör kuruluslarinin öncelikle isçilerini azaltma
arayisina girmeleri kaçinilmaz bir durumdur. Fakat bunlar “issizlik
sorununun acisini ortadan kaldiracak bahaneler olamaz…” Issizlik çok aci
bir durumdur. Ekonomi canlanmadan, kalkinma hizlanmadan da bu sorun
çözülemeyecektir.

Türkiye’nin istihdam tablosu (1999 Nisan ayindaki tablo)
TOPLAM TÜRKIYE NÜFUSU 64.409
TOPLAM ÇALISANLAR 22.049

1) Çalisanlarin ücret durumu
Toplam 22.049
a) Ücretli ve yevmiyeli 9.044
b) K. hesabina ve isveren 6.482
c) Ücretsiz aile isçisi 6.623

2) Çalisanlarin faaliyet alani
Toplam 22.049
a) Tarim, avcilik, ormancilik ve balikçilik 10.096
b) Maden ve tas ocakçiligi 134
c) Imalat 3.117
d) Elektrik, gaz ve su 78
e) Insaat 1.192
f) Toptan ve perakende ticaret, lokanta ve oteller 2.944
g) Ulastirma, depolama ve haberlesme 863
h) Mali kurumlar, sigorta, tasinmaz mallara ait isler ve kurumlar 620
i) Toplum hizmetleri sosyal ve kisisel hizmetler 3.107

Kaynak: DIE sivil nüfusun isgücü durumu istatistikleri
Güngör URAS^

 

Sende yorum yap