Çimentocular “üzgün”

, , Sende yorum yap

Çimento satislarinda yüzde 10 – 15 dolayinda bir gerileme
var. Çimento satisindaki gerileme insaat kesiminde duraklama
demektir. Belediye hizmetlerinde duraklama demektir. Baraj,
yol, liman yapiminda duraklama demektir. Müteahhitlerin,
nakliyecilerin, insaat isçilerinin issiz kalmasi demektir.
Çimentoda neler olup bittigini ögrenmek için “çimento
sanayiinin babasi” Ayduk Çelenk ile konustum. Ayduk Çelenk 45
yil çimentoculuk yapti. Yatirim yapti. Üretim yapti. Ihracat
yapti. “Çimentonun tarihçesi ve Türkiye Çimento Sektörü, 1912
– 1999” adini tasiyan bir kitap yazdi. Ayduk Çelenk’in
anlattiklarini yaziya dökerken “ölüm haberini” aldim. Çimento
sanayiinin gelismesine büyük katkisi olan Ayduk Çelenk’e
rahmet dileyip ondan ögrendiklerimi sayin okuyucularima
aktariyorum.
Çimento denilen seyin ana girdisi yakit ve enerjidir.
Topragin içinden kalkeri aliyorsunuz, mazot, fuel oil,
dogalgaz, kömürle yanan firinda pisiriyorsunuz. Kalker
pisiyor, klinker oluyor. Sonra klinker adini alan pismis
kalkeri degirmene atiyorsunuz. Degirmeni elektrik ile
döndürüyorsunuz. Kalkere tas toprak, curuf, kül katiyorsunuz.
Çimento oluyor.
Türkiye’de doksan yildir çimento üretiliyor. Simdilerde
kalker pisirip, çimento ögüten 39 komple fabrika, sadece
kalker ögütüp çimento yapan 17 tesis var. Kamunun fabrikalari
özel sektöre satildi. Simdi fabrikalarin tamami özel sektörün.
Yabanci sermaye çimento sanayiinin üçte birine sahip. Bizim
tüm fabrikalarimizda yilda 28 milyon ton klinker üretiliyor.
Bu klinkerler degirmende ögütülüyor, katki maddesi ile 35
milyon ton çimento oluyor. Çikan çimentonun yüzde 55’i torbali
olarak, kalani dökme olarak satiliyor.
Simdilerde çimento tüketenlerin bir bölümü çimentoyu
kendileri beton haline getirmiyor. Hazir beton satin aliyor.
Çimentoyu, kum, çakil ve micir ile karistirip, sulandirarak
beton yapan hazir beton tesisleri, betonu kullanicinin ayagina
götürüyor. Türkiye’de 185 hazir beton firmasinin 368 tesisi
var. Bu tesisler Türkiye’de üretilen çimentonun yaklasik yüzde
20’sini kullaniyor.
Türk çimento sanayiinin bir avantaji var. Iç talep
daraldiginda hemen ihracata dönülebiliyor. Fob olarak tonu 30
– 33 dolardan ABD’ye, Güney Afrika’ya, Güney Amerika’ya kadar
ihracat yapilabiliyor. Çimento üretim ve tüketim rakamlari
ülkedeki insaat sektörünün durumunun aynasi. Çünkü çimentonun
stok imkani yok. Üretilen çimentonun denize dökülme sansi yok.
Çimento talebi deprem nedeniyle düstü. Sonra yapi
izinlerindeki gecikmeden etkilendi. Nihayet kriz insaat
kesiminde durgunluga neden oldu. Geçen yil 31 milyon ton
çimento tüketilmisti. Bu tüketim normal bir yil olan 1998
yilina göre yüzde 11.5 oraninda bir gerilemeyi gösteriyor. Bu
yil, geçen yilin yüzde 10 ile yüzde 15 gerisinde kalinacagi
anlasiliyor.
Güngör URAS^

 

Sende yorum yap