ABD’nin derdi “asker” bizimki ise “kota”

, , Sende yorum yap

ABD pazari büyük pazar, zengin pazar, bizim için önemli
pazar. Geçen yil dis pazarlara 17.4 milyar dolar mal sattik.
Bunun yüzde 11’i ABD pazarina gitti.
ABD’ye ihracat yapmak bizim için çok önemli. En fazla mal
satabildigimiz 4 pazar arasinda ABD 2’nci sirada. Geçen yil
Almanya’ya 5.1 milyar dolarlik, ABD’ye 3.0, Ingiltere’ye 2.0,
Fransa’ya 1.7 milyar dolarlik ihracat yaptik.
ABD pazarina daha çok mal satabilme imkanimiz var. Ama
dünyada “serbest ticaretin sampiyonlugunu yapan” ABD hükümeti
bize “kota” uyguluyor.
ABD hükümeti, Türkiye’nin ABD’ye satabilecegi ürünlerin
isimlerini teker teker belirleyip, her üründen kaç adet, kaç
metre, kaç kilo satilabilecegini kagida yazip elimize
tutusturuyor.
Bizim üreticimizin sattigi malin kalitesi ve fiyati ne
olur ise olsun, alicisi ne kadar bizden mal almak ister ise
istesin, ABD’ye “kota” disi mal satamiyoruz. Bu yillardir
böyle gidiyor. ABD baska ülkelere böyle kisitlama uygulamiyor.
Türkiye’nin ise bir türlü elini kolunu çözmüyor.
Bir Türk firmasi, gider Bulgaristan’da kadin geceligi
üretir, Ürdün’de hamam bornozu yapar ve de bu mallari ABD’ye
oralardan yollar ise, “kota” derdi yok. Ama Denizli’den,
Bursa’dan yollar ise “kota” var.
Bizim özellikle tekstil ve giyim esyasi üreten
sanayicilerimiz yillardir “kota”yi kaldirtmak, bu mümkün degil
ise genisletmek için çaba gösteriyor. Kulis yapiyor. Ama bu
isin çözümü daha yukarilardan mümkün olacak gibi görünüyor. O
nedenle sanayicilerimiz simdi Cumhurbaskani Sayin Sezer’in
ilgisini bekliyor. Inanis su ki, ABD Baskani’nin, ABD
yönetiminin Türkiye’den bekleyislerinin arttigi su dönemde
Sayin Sezer’in ABD’ye yapacagi resmi bir ziyarette kota
konusunun gündeme getirilmesi, sorunun çözümünü saglayacak.
Dikkat buyurunuz… Türk sanayicisi “para” istemiyor. “Kredi”
beklemiyor. “Yardim” dilenmiyor. Birakiniz bizi baska
ülkelerin ihracatçisi ile rekabete girelim. Kalitemiz ve
fiyatimiz uygun ise ABD pazarina mal satalim diyor.
Avrupa Birligi üyesi ülkeler için kota yok. Gümrük
Birligi anlasmasi ile Avrupa Birligi’ne baglandigimiz için
bizim de bu imkandan yararlanmamiz gerekiyor. Ama derdimizi
anlatamiyoruz. ABD yönetimi her yil bizim ABD’ye
satabilecegimiz mallarin miktarini belirliyor. Örnegin tekstil
sektöründe 22 kategoride satilacak mallarin miktari listeye
yaziliyor. Su kadar metre pamuklu kumas, bu kadar metre yünlü,
o kadar metre perdelik ve dösemelik diyerek… Ayni sekilde
konfeksiyonda 15 kategoride mallar belirleniyor. Bir milyon
adet tisört, 2 milyon adet erkek ve kadin pantolonu, 500 bin
adet hamam havlusu, 600 bin adet kadin kombinezonu gibi…
Hazine ve Dis Ticaret Müstesarligi görevlileri her yil
ABD yönetimi ile pazarliga girerek kotalari “azicik azicik”
yükseltmeye çabaliyor. Sonra da belirlenen kotalari
Türkiye’deki ihracatçilar arasinda dagitiyor. Dikkat buyurunuz
“kota” miktar kotasi. Bu bakimdan “kota”lar içinde daha fazla
döviz kazanmak bize düsüyor. Tanesi 1 dolarlik tisört yerine
tanesi 10 dolarlik tisört satsak, tanesi 10 dolarlik pantolon
yerine 100 dolarlik pantolon satsak daha fazla döviz geliri
saglama sansimiz olabilir. Geçen yil ABD tekstil kotasi
çerçevesinde ABD’ye 415 milyon dolarlik pamuklu, yünlü kumas,
ev dösemeligi ve saire satabildik. Bu tür mal satan ülkeler
arasinda 10’uncu siradayiz. ABD’ye geçen yil 1.0 milyon
dolarlik hazir giyim esyasi satabildik. ABD’ye benzer ürünleri
satanlar listesinde 15’inci siradayiz. ABD’nin toplam giyim
ithalati içinde bizim payimiz sadece yüzde 1.8 oraninda.

ABD’nin tekstil (kumas, havlu, ev tekstili) ürünleri ithalati (milyon dolar)
Ülkeler 1998 2000 2001 8 ay
1- Çin 1.589 2.029 1.287
2- Kanada 1.335 1.603 1.703
3- Meksika 959 1.280 776
4- Hindistan 771 955 601
5- Pakistan 754 914 657
6- Kore 747 808 539
7- Italya 627 729 480
8- Tayvan 717 692 452
9- Tayland 618 627 426
10- Türkiye 286 415 279

ABD’nin giyim esyasi / konfeksiyon (tisört, pantolon, elbise, hamam bornozu)
ürünleri ithalati (milyon dolar)
Ülkeler 1998 2000 2001 8 ay
1- Meksika 6.494 8.413 5.536
2- Çin 4.312 4.499 3.050
3- Hong Kong 4.428 4.486 2.821
4- Dominik C. 2.342 2.428 1.518
5- Honduras 1.873 2.337 1.583
6- Kore 1.891 2.264 1.449
7- Tayvan 2.155 2.064 1.206
8- Filipinler 1.745 1.895 1.289
9- Endonezya 1.659 2.055 1.540
10- Banglades 1.627 2.166 1.488
11- Kanada 1.421 1.747 1.068
12- Hindistan 1.617 1.786 1.233
13- Tayland 1.452 1.820 1.210
14- Salvador 1.171 1.587 1.063
15- Türkiye 781 1.048 794
16- Diger 13.307 16.707 11.883
TOPLAM 48.175 57.252 38.731
Güngör URAS^

 

Sende yorum yap