1997 ve 1998 Aralık ayındaki “tomruk” fiyatına dayalı “Törkiş enflasyon”

, , Sende yorum yap

HÜKÜMETIN Türk halkina “enflasyon rakami” olarak
“israrla” tekrarladigi yüzde 54.3 rakami halkin enflasyonunu
yansitmamaktadir. Bu rakam, 5 kamyon yükü tomrugun, 1998
Aralik ayindaki fiyati ile, 1997 Aralik ayindaki fiyati
arasindaki farki, artis oranidir.
Hükümet, Toptan Esya Fiyatlari Endeksi’nin, 1998 ve
1997 Aralik aylari arasindaki degisim oranini, “enflasyon”
orani olarak ilan etmekte, enflasyon yüzde 50’lere düstü diye
dügün bayram etmektedir. Toptan Esya Fiyatlari Endeksi, halkin
her gün para harcadigi mal ve hizmetlerin fiyatindaki degisimi
yansitmaz. Bu endekste sadece ve sadece toptan ticarete konu
olan temel mallarin, maddelerin fiyati izlenir.
Örnek vereyim: Silah ve mühimmat, tomruk, krom cevheri,
boksit cevheri, bor madeni, fisek ve kapsül, madencilik ve
tasocakçiligi malzemeleri, radyo ve TV vericileri, içten
yanmali gaz türbinleri, magnezit esasli ates tuglalari, kagit
hamuru, patlayici maddeler…
Halki ilgilendiren harcamalar, dolmus ücreti, tüpgaz
fiyati, peynir, zeytin fiyati, ekmek fiyati, saglik
harcamalari, egitim harcamalari Toptan Esya Fiyatlari Endeksi
ile izlenmez. Bunlar Tüketici Fiyatlari Endeksi kapsamindadir.
Toptan Esya Fiyatlari Endeksi’nde devlet sektörü yüzde
23.17 ve özel sektör yüzde 76.83 oraninda temsil edilmektedir.
Devlet sektörü fiyatlarda frene basinca, TEFE Toptan Esya
Fiyatlari Endeksi’ndeki artis yavaslar. 1998 yilinda böyle
oldu. Fiyat endekslerindeki artis iki sekilde okunur:
(1) 1998 Aralik ayi ile 1997 Aralik ayi fiyatlari
birbirine bölünerek, iki ayin fiyatlari arasindaki artis orani
belirlenir. Buna yillik fiyat artis orani denilir. Bu oran
sadece iki ay arasindaki farki gösterir. On iki ay boyunca
fiyat hareketlerini göstermez.
1998 yilinda Aralik sonu itibariyle yillik Toptan Esya
Fiyatlari artis orani yüzde 54.3 olmustur. Iste bu orani
hükümet enflasyon orani olarak açiklamaktadir.
(2) Toptan Esya Fiyatlari’ndaki gerçek artisi
hesaplamak için son 12 ayin fiyat artislari, bir önceki 12
ayin fiyat artislariyla karsilastirmak gerekir. Buna, yillik
(12 aylik) ortalama fiyat artisi orani denilir.
1998 yilinin Aralik sonunda bu oran yüzde 71.8
olmustur. Sayin okuyucularim, halkin enflasyonunu Tüketici
Fiyatlari Endeksi’ndeki yillik (12 aylik) ortalama artis
gösterir. Bu oran yüzde 84.6’dir. Geçen yil, bu oran yüzde
85.7 idi. Demek ki, halkin enflasyonu bir yilda degismemis.
Halkin enflasyonu yüzde 84.6 iken, 1997 yili Aralik
ayindaki tomruk fiyatina dayali Toptan Esya Fiyatlari
Endeksi’nin yillik artis orani olan yüzde 54.3’ü önce çikarip,
bakiniz enflasyon yüzde 50’lere düstü diyerek halki aldatmak
günahtir.

DIE’nin (TÜFE) Tüketici Fiyat Endeksi’nde fiyati izlenen
maddeler ve agirliklari

Madde sayisi Agirlik %
1. Gida, içki, tütün 130 31.09
2. Giyim, ayakkabi 73 9.71
3. Konut ve kira 18 25.80
4. Ev esyasi 67 9.35
5. Saglik 13 2.76
6. Ulastirma 24 9.30
7. Eglence, kültür 31 2.95
8. Egitim 7 1.59
9. Otel, pastane, lokanta 13 3.07
10. Çesitli mal ve hizmetler 34 4.38
TOPLAM 410 100.00

DIE’nin (TEFE) Toptan Esya Fiyat Endeksi’nde fiyati izlenen
maddeler ve agirliklari

Madde sayisi Devlet Özel Agirlik %
1. Tarim 107 – 28.92 22.22
2. Madencilik ve tasocakçiligi 17 7.77 0.88 2.47
3. Imalat sanayii 551 74.15 70.20 71.12
4. Enerji 3 18.08 – 4.19
TOPLAM 678 100.00 100.00 100.00
Güngör URAS^

 

Sende yorum yap