100 LİRALIK MEVDUATIN 28’İ KREDİYE DÖNÜŞÜYOR

, , Sende yorum yap

Mayis ayi sonu itibariyle bankalardaki toplam mevduat 126.0 katrilyon lira. Bunun 62 katrilyon liralik bölümü Türk lirasi mevduat, 64.0 katrilyon lirasi döviz mevduati.
Yurtiçi kaynakli döviz mevduatinin toplami 45.8 milyar dolar. 2002 yili sonunda bu rakam 46.5 milyar dolar idi. Demek ki, ilk bes ayda yurtiçi kaynakli mevduat hesaplarindan 700 milyon dolar dolayinda bir para çekilmis.
Türk lirasinin deger kazanmasina, Türk lirasi yatirimlarin reel getirilerinin cazibesine ve de bütün bunlara karsilik döviz mevduatlarina yüzde 2, yüzde 3 gibi çok düsük faiz ödenmesine ragmen halkimizin tasarruflarinin yarisini hala dövize bagli tutmasi Türk lirasina ve ekonomiye güvensizliginin isaretidir.
Türk lirasi mevduat toplami bes ayda 56.4 katrilyon liradan 62.0 katrilyon liraya yükselmis görünüyor… Ancak bes aylik enflasyon dikkate alindiginda reel olarak Türk lirasi mevduatin artmadigi tersine yüzde 3.5 dolayinda bir azalma oldugu ortaya çikiyor.
Kabaca yilda 180 – 200 milyar dolar degerinde katma deger yaratabilen (gayri safi yurtiçi hasilasi olan) bir ülkenin 70 milyonluk nüfusunun, bankalardaki toplam tasarruflari 90 milyar dolar dolayinda… Banka sistemi bu para ile yatirimlari, üretimi artiracak ve de ekonomi büyüyecek…
Acaba banka sistemi nüfusa ve milli gelire göre çok düsük olan bu 90 milyar dolarlik mevduat (126.0 katrilyon Türk lirasini) nasil degerlendiriyor?.. Nasil krediye dönüstürüyor?
Rakamlara bakiyoruz… Durum hiç de iç açici degil. Bankalarin mevduattan krediye dönüstürebildikleri miktar sadece 36.4 katrilyon lira. Koskoca ekonomi çarki, tarimi ile, sanayii ile, insaati ile, ihracati ile, 30 milyar dolarin altindaki bir banka kredisi ile dönüyor.
Bankalarin mevduat kaynaginin büyük kismini kredi olarak ekonomiye kullandiracak yerde, Hazine’ye borç veriyor. Çünkü Hazine daha yüksek faiz ödüyor. Bankalardaki her 100 liralik mevduatin 28.9 lirasi krediye giderken, 66.1 lirasi Hazine bonosuna veya tahvile yatiriliyor.
Bu tablo sunlari gösteriyor: (1) Bu ülkede bankalar, bankacilik yapamiyor. (2) Bu ülkenin kaynaklarini Hazine emiyor ve de faiz olarak birilerinin cebine aktariyor. (3) Bu ülkede yatirim ve üretim yapacaklarin kredi bulmalari, kredi kullanmalari imkansiz. (4) Sonuç olarak bunlar düzelmeden bu ülkede yatirimin, üretimin ve istihdamin artmasi mümkün degil.
Her 100 lira mevduatin 66 lirasi devlet borcuna gidiyor
(Mayis ayi sonunda bankalardaki mevduat ve kredi – katrilyon TL)
Mayis Aralik
2003 2002
I- Toplam mevduat 126.0 131.0
(1) TL mevduat 62.0 56.4
(2) Döviz mevduati 64.0 74.6
(Yurtiçi milyar $) (45.8) (46.5)
II Toplam krediler 36.4 31.8
III Tahvil ve bonolar 83.3 80.7
IV Oranlar (yüzde)
(1) Kredi/mevduat 28.9 24.3
(2) Tahvil ve bono/mevduat 66.1 61.6

 

Sende yorum yap