Zekat ve fitre

, , Sende yorum yap

240 milyon liradan daha fazla varligi olan her Müslüman, Ramazan ayi içinde fitre vermekle yükümlüdür.
Varligi olan her Müslüman varligindaki artisin kirkta birini zekat olarak dagitmak zorundadir.
Zekat Müslümanlar’in her yil ödemesi gereken “varlik vergisi”dir. Zekat, gelirin degil, varligin vergisidir. Zekat Kur’an’i Kerim’de çok sayida surede namaz ile birlikte zikredilmistir. Bu durum, namaz ile zekat arasinda siki bir iliskinin delili olarak kabul edilmektedir.
Fitre, Ramazan ayi içinde fakirlere verilen ve de en az miktari din adamlarinca belirlenen sadakaya verilen isimdir.
Fitir sadakasi (Fitre), kitabimiz olan Kur’an’da yer almaz.
Hicretin ikinci yilinda, Ramazan orucunun farz oldugu sene, mesru kilinmistir. Farz olmasinin delilleri bazi hadislerdir.
Zekat nedir?
Zekat, sahip olunan mal ve para miktarindaki artistan Müslümanlar’in her yil yoksullara dagitmakla görevli oldugu (yüzde2.5) “kirkta bir hissedir.
Zekata tabi olan malin (nâmi) büyüyen bir mal olmasi sarttir. Çünkü zekatin, manasi, “nema” olup, “ancak büyüyen maldan” elde edilir.
Zekat, her önüne gelene verilemez. Yoksullara, nisap miktari mali bulunmayanlara, çaresizlere, borçlulara, kölelikten kurtulacaklara, parasizliktan dolayi yolda kalmis olanlara, hali vakti yerinde olmayan ögrencilere, kardes, amca, dayi, teyze, hala ve benzerleri akrabaya zekat verilir.
Akrabadan baslayip konu komsuya, meslek arkadaslarina, daha sonra da hemsehrilere ve baska zekat almaya durumlari elverisli kimselere zekat vermek daha hayirli sayilir.
Zekat yil içinde istenilen zamanda verilebilir.
Fakat genelde fitre ile birlikte verilmesi usulden olmustur.
Fitre nedir?
Cemaat’in rivayetini nakleden Ibni Ömer’in “hadis”ine göre:
“Resulullah (A.S.) Ramazan fitreyi hurmadan bi sa’ arpadan bi sa’ olmak üzere Müslüman erkek yahut kadinlara farz kilmistir.”
Fitre, “Orucun noksanini tamamlar. Fakirleri bayram gününde dilenmekten kurtarir.”
Fitrenin dinen vacip olmasi için, bir Müslüman’in fitre vermekle mükellef olmasi için “akil balig olmasi” ve de “nisap miktari mala malik olmasi” yetisir.
Hadislerde belirlenen nisap miktari yoksulluktan zenginlige geçme siniridir.
Fitre verecek kisinin kendi ihtiyaci disinda, 200 dirhem gümüs veya 20 miskal altin veya bunlarin degerine esit varliga sahip olmali gerekir. Iste bu varlik miktari, nisap miktaridir.
Miskal, bir Bizans altini, dirhem ise bir Arap gümüsüdür. Bir miskalin agirligi ”örf’i olarak
4.8 gram, “ser’i (dini olarak) 4.0 gramdir. Bir dirhemin agirligi “örfi olarak” 3.2 gram, ser’i (dini) olarak” 2.85 gramdir.
Istanbul Müftülügü nisap miktarlarini 80.18 gram altin, 561.3 gram gümüs, ya da bu degerde mal olarak belirlemistir.
80.18 gram altinin l Ramazan 1999 tarihindeki nakdi karsiligi yaklasik 240 milyon liradir.
Borcundan, evinden, ev esyasindan, bineginden ve ailesine yetecek maldan baska, bayram günü imsak vaktinden önce 240 milyon liranin üzerinde varligi olan her Müslüman’in fitre vermesi vaciptir.
Böyle bir kisi hem kendisi hem de bakmakla mükellef olduklari için fitre verecektir. Her yastaki çocuklarin ve hatta bayramin birinci günü imsak vaktine kadar dogan çocuklarin da fitrelerinin verilmesi gerekir.
240 milyon lira varligi olan herkes fitre verecek
Fitre, bugday, arpa, üzüm ve hurma cinslerinden aynen verilebilecegi gibi, bunlarin bedellerinin verilmesi seklinde nakten de olabilir. Fitrede ölçü “sa” olarak belirlenmistir. Eski bir agirlik ölçüsü olan “sa”nin karsiligi, yaklasik 3 kilogramdir. (2920 gram). Asgari fitre ölçüsü, bugdayda yarim “sa” (1460 gram), arpa, kuru üzüm ve hurmada bir “sa”, veya bunlarin para ile karsiligidir.
Istanbul Müftülügü bu Ramazan ayi için en az fitre miktarlarini bugdaya göre kisi basina en az 500 bin lira, iyi kalite hurmaya göre 4 milyon lira olarak belirlemistir.
En az 240 milyon lira varligi olanlar hem kendisi hem de bakmakla yükümlü olduklari kisi basina en az 500 bin lira fitre verirken, normal varlikli Müslüman kisi basina en az 4 milyon lira fitre verme yükümlülügü altindadir.
Fitre, hür olan, Müslüman olan, fakir olan herkese verilebilir.
Fitre verecek olan kisi, nafakasi kendisine farz olan akrabasina veremez. Fitre zengine verilmez. Fitre birkaç yoksul arasinda bölüstürüle-bilir.
Fitre ve zekatta nihai hedef, yoksulun sevindi-rilmesidir. Bu dogrudan olabilecegi gibi bir vasita ile de olabilir.
Açik anlatimiyla eger bir kisiye, bir dernege, kurulusa verilen fitre ve zekat, o araci sizden aldigini, telef etmeden, yitirmeden ihtiyaç sahibine ulastiriyor ise, vazife yerine getirilmistir demektir.
Fitre Ramazan ayi içinde verilmelidir. Herhangi bir sebeple bayrama kadar verilmemis olan fitreler daha sonra da verilebilir.
Fitre ve zekati verirken niyet etmek gerekir. Fakat verilen kimseye bunun fitre ya da zekât oldugunu söylemek gerekmez.
Zekatinizi fitrenizi unutmayiniz Müslüman kardesler.

 

Sende yorum yap