Yunan ekonomisi nereye gidiyor?

, , Sende yorum yap

10 Milyonluk Yunan nüfusunun 3.5 milyonu’nun “ekonomik bakimdan aktif nüfus oldugu” belirtiliyor. 1.1 milyon kisi tarimda, l milyon kisi sanayide, 1.3 milyon kisi hizmet sektöründe ve 250 bin kisi kamu kesiminde çalisiyor, issizlik orani 9.5 ila 10.8 arasinda.
Yunan ekonomisinin 1979 yilindan buyana gelisme hizi sirasiyla söyle (%) 2.7, -0.3, -1.1, -0.3, -0.9, 1984 yilinda 2.0 GSMH’nin % 15’i tarim, % 16.2’si imalat sanayii, % 13.6’si toptan ve perakende ticaret ile lokanta ve otel sektöründen ve % 37.4’ü hizmetlerden olusmaktadir.
Yunanistan’da fiyat artislari ve Yunan Drahmisinin deger kaybi yillar itibariyle söyledir.
Yillik Fiyat Artisi (%) 1 Dolar karsiligi Yunan Drahmisi
1979 1980 1981 1982 1983 1984 1985
19.0 24.9 24.5 21.0 20.2 18.5 25.0
37.04 42.62 55.41 66.80 88.06 112.72 140.00
1980-1985 yillari arasindaki enflasyon orani % 20 dolayinda olmasina karsin, tarim disi sektörlerde ücret artisi % 25. 1982 yilindan sonra, fiyat artislarina göre ücretleri otomatik sekilde artiran bir “endeksleme sistemi” uygulanmis. Ancak 11 Kasim 1985 tarihinde ücretler 4 ay için dondurulmus. Sonra bu uygulamanin 1986 yili boyunca sürdürülmesine karar verilmis.
AET Yunan ekonomisindeki enflasyonu, IMF’den daha ciddi biçimde izleyip, tedbirler empoze ediyor. 1986 yilinda enflasyonun % 15’e, 1987 yilinda % 10’a indirilmesi hedef alinmis. Bu hedefe ulasilabilmesi için ücret artislarinin enflasyonu asmasina dikkat edilecek. Fakat Sosyalit Pasok Hükümeti ücret artislarina getirilen sinirlama sonucu ortaya çikan grevlerden sonra, düsük gelir gruplarinin himayesi için baska tedbirler almis. Ücretlerinin vergi muafiyetleri yükseltilmis, örnegin ücretlilerin yillik brüt gelirlerinin l milyon 120 bin TL. karsiligi vergi disi birakilmis. Çiftçiler ve küçük esnaf için de benzer vergi muafiyetleri getirilmis.
Nüfusu ve topraklan Türkiye’nin beste biri kadar olan Yunanistan’in Bütçesi Türk Bütçesine esit. 1986 Bütçesi yaklasik olarak 8.2 trilyon Türk Lirasi. Yunanistan’in 1986 Bütçesinde 2.1 trilyon açik var. Bunun dis yardimlar ve iç borçlanma ile karsilanmasi öngörülüyor.
AET’ye tam üye olmasina ragmen, Yunan Hükümetleri serbest piyasa ekonomisinin kurallari disinda kalma becerisini sürdürebiliyorlar.
KDV uygulamasini devmali erteliyorlar. Simdiki beklenti 1987 yili basinda kademeli olarak uygulamaya geçmek.
Kambiyo kontrolleri devam ediyor.
AET Konseyinin baskilarina ragmen ithalatda bir çok malda % 80 teminat uygulamasi sürdürülüyor.
Ülkede tekel uygulamalarindaki yayginlik karsisinda AET yargi organlari harekete geçmis. Fakat yargi organlarindaki islemlerin uzamasina güvenilerek uygulamadan vazgeçilmiyor. Turist dövizlerine uygulanan kisitlamalarin kaldirilmasi dogrultusundaki AET karannin kademeli sekilde uygulanacagi açiklanmis.
Yunanistan’da sanayide Devlet hakimiyeti veya kontrolü giderek azalmiyor, artiyor. Son bilgilere göre en büyük 50 firmanin 19’u devletin kontrolundaki firmalar. Devlet ya dogrudan yatirim yoluyla veya zor duruma düsen firmalardaki kredileri sermayeye dönüstürüp bu hisseleri devlet kontrolundaki bankalar elinde toplayarak sanayi sektöründeki etkinligini arttiriyor.
imalat sanayiinde toplam üretiminin yaklasik % 20’si gida sa-nayiinden, % 15’i tekstil sanayimden, % 9’u giyim sanayimden, % 12’si kimya, % 12’si madeni esya imalat ve elektrikli makineler sanayimden % 7’si tasit araçlari sanayiinden kaynaklaniyor.
Sanayi kesimindevergideönceki karliligin ciroya oraninin tekstil sanayiinde % 3.5, madeni esya imalat sanayiinde % 1.4 gibi düsük oranlarda dolastigi bildiriliyor.
Yunanistan’da degisik siniflarda 3.756 otel bulundugu ve yatak kapasitesinin 265 bine ulastigi bilinmektedir.
Yunan istatistik Dairesinin verdigi bilgilere göre 1974 yilinda 500 bini (günlük), 5.5 milyonu (kalici) olmak üzere 6 milyon turist gelmistir.
Turist basi harcama 1983 yilinda 223.6 dolar, 1984 yilinda 217.8 dolar, toplam turizm (brüt) girdisi, 1983 yilinda 1.176 milyon dolar, 1984 yilinda 1.313 milyon dolardir. (1985 Yilinda Türkiye’nin turizm geliri gerçekten 1.1 milyon dolar ise, Yunanistan ile Türkiye’nin turizm gelirleri arasindaki fark süratle kapanmaktadir.) Yunanistan’in ithalat ve ihracatinin yapisi kabaca söyledir:

Ithalat yüzde ihracat Yüzde
Dagilim Dagilim
Ham petrol 23.31 Hazir giyim, ayakkabi 13.8
Petrol ürünü 2.0 Tekstil 7.2
Tasit araci 3.4 Petrol ürünü 8.4
Demir-çelik 3.3 Kimya, plastik 2.8
Tarim Makineleri 1.6 Çimento 3.8
Ilaç 1.3 Tütün 3.8
Kagit 2.0 Zeytinyagi 4.0
Et 4.5 Domates salçasi 2.3
Diger 58.6 Diger 53.7
Toplam 100.0 Toplam 100.0
Yunanistan’in ithalat ile ihracat rakamlari arasinda yillardir büyük fark devam etmektedir. (Milyon dolar):
Ithalat ihracat Ticaret Açigi
1980 9.650 4.093 5.557
1981 10.149 4.772 5.377
1982 8.910 4.141 4.769
1983 8.400 4.106 4.294
1984 8.624 4.394 4.230
1985 9.250 4.300 4.950
Turizm gelirleri dis ticaret açigi ve dis borç ana para faiz ve ödemelerini karsilayamiyacak kadar küçük kalmakta, fakat Yunanistan dengeyi baska kalemlerden söyle saglamaktadir (Milyon dolar):
1980 1982 1983
Net özel transferler 1.087 1.039 917
Net kamu transferleri – 560 715
Dogrudan yabanci sermaye yatirimi 672 436 485
Uzun vadeli kredi 1.332 803 1288
Kisa vadeli kredi 473 494 732
Yunanistan’in (uzun ve orta vadeli) dis borç yükü ve her yil ödemesi gereken ana para ve faiz yükü söyle (Milyon dolar):
Yillik ödeme
Yillik Ödeme Döviz Geliri Toplam Borç Yükü Orani
1978 2.931 500 % 8.5
1980 4.204 758 % 9.1
1983 7.698 1.253 % 17.5
1984 9.000 1.519 % 20.7
Iste, genis kiyilari ve 130’u meskûn 3.000 adasi olan Yunanistan’in ekonomisi böyle…

 

Sende yorum yap