Ürün mevsimi geldi tarım kooperatiflerinin hali duman

, , Sende yorum yap

Devlet tarim ürünü destekleme politikasini eski yayginlikta sürdürüyor.
Tanm ürünleri fiyatlari “piyasa fiyati” yerine, “politik fiyat” olarak belirlenmeye devam ediyor.
Bu uygulamanin etkisinde:
• Belli tanm ürünlerinde iç ve dis pazarlann talebini asan üretim gerçeklesiyor.
• Belli tanm ürünlerinde politik nedenlerle yüksek tutulan fiyatlar karsisinda bu gibi ürünleri tüccar satin almadigindan tanm satis kooperatifleri birlikleri mecburen alim yapiyor.
*** Bu isin bir yani. ikinci yani su:
• Tarim satis kooperatiflerinin isletme sermayeleri olmadigindan alirdan ya Ziraat Bankasi’ndan ya da ticaret bankalarindan aldiklari kredilerle gerçeklestirebiliyorlar.
• Politik fiyatlarla yapilan stoklar, talebi asan stoklar ve kalitesiz stoklar, birlikleri agir finansman yükü altinda birakiyor.
• Bütün bunlar sonucu, birliklerin borç rakamlari kaba-riyor, faiz yükleri ödenemez boyutlara geliyor.
*** Isin üçüncü yani da su:
• Hazine, Ziraat Bankasi’ni büyük finansman yükü alfanda eziyor.
• Hazine arada sirada, Ziraat Bankasi’ni kurtarmak için borçlan konsolide ediyor. Bu borçlar karsiligi Ziraat Bankasi’na Hazine bonosu verip, birliklerin borçlarini siliyor.
• Ticari bankalara olan birlik borçlan sorun teskil olmaya devam ediyor.
***
1996 yili basinda 1991 yilindan bu yana yapilan destekleme alimlari nedeniyle Ziraat Bankasi’nda biriken birlik borçlan 138 trilyon liraya ulasmisti. Hazine, birliklerin
bu borçlarini sildi. Ziraat Bankasi’na bu borçlar karsiligi Hazine bonosu verdi.
Tarim satis kooperatifleri birliklerinin
silinen Ziraat Bankasi borçlari (Milyar TL)
Çukobirlik……………………………………………..43.357
Fiskobirlik…………………………………………….28.843
Taris Pamuk…………………………………………….21.480
Trakya Birlik…………………………………………..12.685
Taris Üzüm………………………………………………7.945
Antbirlik……………………………………………….6.099
Marmarabirlik……………………………………………4.960
Güneydogubirlik………………………………………….4.152
Taris Zeytinyagi…………………………………………3.121
Karadenizbirlik………………………………………….2.442
Taris Incir……………………………………………….457
Tiftikbirlik………………………………………………434
Gülbirlik…………………………………………………285
Kozabirlik………………………………………………..284
Kayisibirlik………………………………………………101
Sadece bununla yetinilmedi. Devlet Çay-Kur’un ticaret bakanlarina olan 20 trilyon dolayindaki borcunu da tasviye etti.
Bugüne kadar olan borçlarin silinmesi bir anlam ifade etmiyor sorunu çözmüyor…
Yeni bir ürün dönemi basladi. Politik nedenlerle fiyatlar belirleniyor. Birlikler alimian sürdürecek. Bu alimian yapmak için yeniden borçlanacak. Ziraat Bankasi kredi vermez ise ticaret bankalarina gidilecek…
***
Iyi de, bu kadar büyük finansal operasyonlarla desteklenen bu birlikler nedir? “Deve midir? Kus mudur?” Sorunun kaynagi birliklerin statüleri… Kâgit üzerinde birlikler “Tanm satis kooperatifleri birlikleri”dir. Tarim satis kooperatifleri gönüllü kooperatiflesme hareketinin dip noktalandir. Kooperatif hareketi bagimsizdir. Ama bunlar kâgit üzerinde olan bitendir. Uygulamada birlikler çok karmasik bir statüye girmislerdir. Tepe yöneticilerini hükümet tayin etmektedir. Riski Hazine yüklenmektedir. Alim, satim,, fiyat, stok konusundaki sorumluluklar sahipsiz kalmaktadir.
Yillardir bu böyle sürüp giderken, her yil, “bu defa son…” “bu son borç silme…” denilmekte, fakat hiç bir sey degismemektedir.

 

Sende yorum yap