Türk ekonomisi yabancılara göre “sağlam”

, , Sende yorum yap

American Express Bank Ltd.’nin Londra’da
hazirlanan bir aylik bülteni var. Bu bülte-
nin son sayisinda degisik ülkelerin “riskleri” in-
celeniyor.
Risk incelemelerinde 4 faktör ele aliniyor:
1- Döviz krizi
2- Kisa vadeli dis krediye bagimlilik
3- Içeride reel faiz oranlarinin düsüklügü
4- Ekonomideki kurumsal yapinin saglamligi.
Bu 4 faktör açisindan 25 ülkenin durumu ince-
leniyor. Bu 25 ülke arasinda Rusya da var. Pa-
kistan da var. Çin, Kore, Tayland, Meksika, Mi-
sir, Israil ve Türkiye de var.
Döviz krizi riskinin göstergesi olarak, ülkeye
hizli döviz girisi ve ülke içinde büyük kur ayarla-
malari olasiligindan sözediliyor.
Örnek olarak 1994 Meksika krizi daha sonra
Tayland ve Çek Cumhuriyeti’nde ortaya çikan
risklerden sözediliyor.
Ilgi çeken (Sayin Ege Cansen, bu konuya
önem veriyor) 1995 Nisan ayinda Türkiye’de
ortaya çikan krizin “kriz sayilmamasi” .:. Ya bu
kriz gerçekten kriz degildi ya da biz bunu iyi at-
lattik ki, “kara listeye” adimiz yazilmamis.
Kisa vadeli dis krediye bagimliligi, kredi topla-
mini, döviz rezevine oranlayarak ölçüyorlar.
1996 yilinda Türkiye için oran 0.5 olarak belir-
lenmis. Ve Türkiye riskli sayilmamis. Riskli sayi-
lan ülkeler Pakistan (3.2), Güney Kore (1.8),
Tayland (1.3), Endonezya (1.5), Rusya (1.4),
Meksika (1.3) ve Güney Afrika (3.5).
Içeride reel faizin, özellikle ABD’de uygulanan
faiz oranlarinin asagi inmesi, ülkeden disariya’
sermaye akimina neden oluyor. Türkiye’de ise,
dövize ödenen reel net faiz ABD bankalarinin
ödedikleri faizin iki ve dört kati arasinda.
Sonuncu risk faktörü; ülke içindeki kurumlarin
döviz krizini “hazmedebilme” gücü. Bazi ülkeler-
de döviz konjonktüründeki ufak bir dalgalanma
basta bankalar olmak üzere önemli sanayi kuru-
luslarini ithalat ve ihracat kuruluslarini çökerte-
biliyor.
Türkiye bu konuda da serbetli.
Açik anlatimiyla Türkiye American Express
Bank’in 4 faktörlü risk testini basari ile geçebili-
yor.
Acaba bize American Express Bank Ltd. “tor-
pil mi” yapti? Financial Times Gazetesi’nin 10
Temmuz 1997 tarihli sayisinda “Dünyanin 10
büyük gelisen pazari”diye adlandirilan 10 ülke
“en âz riskli” ülkeler ve “en çok riskli” ülkeler
diye ikiye ayrilmis.
En az riskli 5 ülke siralamasi söyle: Arjantin,
Polonya, Meksika,’Türkiye, Hindistan.
En çok riskli.5 ülke ise söyle siralaniyor: Gü-
ney Afrika, Çin, Endonezya, Rusya ve Brezilya.
Yoksa biz “kefeni yirttik” da haberimiz mi
yok

 

Sende yorum yap