Tarımda destekleme alımları kamuya büyük bir finansman yükü getirecek

, , Sende yorum yap

Kamunun finansman sorununu tarim ürünleri destekleme alimlari konusunda uygulanan “gevsek politika” agirlastiracak.
Gevsek politika ne demektir?
• Tarim ürünlerinin destekleme politikasi uygulamasinda prim sistemine geçilecek yerde, kolaycilik tercih edildi. Yüksek fiyatli alimlara devam karari alindi.
• Yüksek fiyatli alimlari birlikler yapacak. Gevsek politikanin ekonomiye yükü vardir:
• Hükümet, birliklerin alim yapabilmesi için kaynak bulmak zorundadir.
• Alimlara özel sektör, tüccar girmez.
• Tanm ürünlerinin pazarlama yükünün tamami kamunun sirtinda kalir.
• Tarim ürünlerinin tamaminin stok yükü kamu üzerinde kalir.
• Tanm ürünleri fiyatlan dünya fiyatlanndan uzaklasir. Önce bu tespitleri yapalim.
***
Gelelim en önemli noktaya: Acaba hükümet tanm ürünlerini desteklemesin mi? Tanmda yasayanlar kaderleriyle basbasa mi birakilsin? Dünyanin her yerinde hükümetler tanm kesiminde yasayanlan su veya bu sekilde destekler. Fakat yillarin birikimiyle, bunun için usuller gelistirilmistir.
Yaygin, usul ürünlerin piyasa fiyatiyla satisa sunulmasi desteklenmesi hedef alinan üreticiye, ürün mik-tarina göre daha sonra direkt prim ödemesi yapilmasidir. Böylece serbest piyasa sartlan bozulmamis, fiyatlara müdahale edilmemis olmaktadir. ***
Gelelim Türkiye’deki çarpik uygulamanin sonuçla-nna: “Herseyden önce bu sistem Hazine’nin büyük fedakârligi ile kör topal islemektedir. Büyük israfa neden olmaktadir.
Sonuçta pahali faturayi Hazine ödemektedir. Bakiniz, 1996 yili Mayis ayi sonu itibariyle Tanm Satis Kooperatifleri Birlikleri’nin Ziraat Bankasi’na 138 trilyon lira borcu vardi. Bu borçlan Hazine uzun vadeli tahvil vererek sildi.
1996 Mayis ayi sonu itibariyle Hazine
tarafindan silinen Tarim Satis Kooperatifleri
Birlikleri’nin Ziraat Bankasi borçlari
(Milyar TL) Silinen borç
Çukobirlik 43.357
Fiskobirlik 28.843
TARIS Pamuk 21.480
Trakya Birlik 12.685
TARIS Üzüm 7.645
Antbirlik 6.099
Marmarabirlik 4.960
Güneydogubirlik 4.152
TARIS Zeytinyagi 3.121 Karadenizbirlik 2.442
TARIS incir 457
Tiftik Birlik 434
Gülbirlik 285
Kozabirlik 284
Kayisibirlik 101
Bu borçlar silinince is bitmedi. Simdi yeni bir alim dönemi basliyor. Birliklerin kasalari tam takir, kuru bakir. Halbuki hükümet dünya fiyatlannin üzerinde ürün fiyatlan belirtiyor.
***
Hükümet dünya fiyatlarinin üzerinde alim fiyatlari belirleyince tüccar/özel sektör piyasaya girmeyecek. Çiftçi malini birliklerden baskasina satamayacak.
Acaba birlikler ürünleri almak için parayi nasil bulacak?
1995 yilinda hükümet birliklere 4 trilyon lira kaynak ayirabilmisti. Bu yil Toprak Mahsulleri Ofisi’nin bugday alimlari için 28 trilyon liraya, birlik alimlari için en az 22 trilyon liraya ihtiyaç oldugu tahmin ediliyor.
Ürün alimlari için gerekli para Birlik Ürün 1995’te 1996
saglanan ihtiyaci kaynak (Milyar TL) (Milyar TL)
Fiskobirlik Findik 2.500 8.000
Trakya Karadenizbirlik Ayçiçegi 500 2.000
Marmarabirlik TARIS Zeytin 500 1.000
Ant/Çukobirlik/TARIS Pamuk 500 11.000
TMO Bugday – 28.000
Toplam 4.000 50.000
* Pamuk ürününün yansinin birliklerce alinacagi tahminine göre
Birliklere saglanan finansman imkâni “bedava degil.” Ziraat Bankasi buna faiz tahakkuk ettiriyor. 1995 döneminde faiz yüzde 50 idi. Bu yil ne olacagi belli degil. Faiz yükü ile, pahali fiyattan alinan ürünler birliklere “bela teskil ediyor.” Birlikler samar oglanina dönüyor.
Iste sayin okuyucularim, her yil tekrarlanan, yanlislari görüldügü halde bir türlü düzeltilemeyen uygulama bu… Bu yil oyun gene basliyor.

 

Sende yorum yap