Sıcak para telaşı

, , Sende yorum yap

Sıcak para telaşı

Döviz kurundaki degisim orani, faiz oraninin altinda kalinca, dövizi bozdurarak Türk Lirasi’na geçmek Türk Lirasi faiz ile parayi degerlendirmek, sonra da tekrar dövize geçerek yüksek oranli getiri saglamak cazip oluyor. Geçmis yillarda bu yurtdisindan içeriye kisa vadeli döviz girisine yol açan bir sistemdi. Fakat kisa vadeli ve vadesiz olarak içeri giren dövizin bir risk görüntüsü ortaya çiktiginda hizla disariya çikmasi önemli sorunlara neden oldu. Son haftalarda, bankalarin bu sistemi islettigine iliskin süpheler var. Bankalar bu sistemi nasil isletebilir? Döviz varliklarini Türk Lirasi’na çevirir ve böylece yüksek reel faizden yararlanir. Geçen hafta sonu Merkez Bankasi Baskani ile BDDK Baskani bankalarin böyle bir uygulama içinde olduklari süphesi veren açiklamalar yapti. Acaba gerçekten bankalar “sicak para operasyonuna benzer sekilde döviz pozisyonlarini kullaniyor mu?” Bunu en iyi bilecek iki kurulus BDDK ile Merkez Bankasi’dir. Bu iki kurulusun baskanlari bu konuda bir bilgileri var ise, kamuoyuna mesaj verecek yerde, yanlis yapan bankalarin kulagini çekme imkanina sahiptir. Iki baskanin böyle bir açiklama yapmasinin ardindaki etken, herhalde döviz fiyatinin beklenmedik sekilde düsmesi ve de Merkez Bankasi’nin bankalalarin gecelik faiz için yatirdiklari para miktarinin artmasidir. Burada iki soru önem tasiyor: (1) Acaba bankalarin Merkez Bankasi’na gecelik faiz için yatirdiklari paranin kaynagi bozdurduklari döviz midir? (2) Acaba döviz fiyatindaki gerilemenin nedeni bankalarin döviz varliklarini satarak dövizden Türk Lirasi’na geçmeleri midir? Banka sistemindeki yapisal düzenleme tamamlanmadi. Bankalar bilançolarindaki gerçek durumunun haziran ayinda ortaya çikmasindan sonra neler olacagini bilemediklerinden likit kalmaya özen gösteriyor. Buna ek olarak kredi kullanacak güçlü firmalarin olmamasi bankalarin likit kalmalarina neden oluyor. Bankalar bu çerçevede ellerinde kalan parayi her aksam Merkez Bankasi’na faiz karsiligi yatirmak durumunda. Merkez Bankasi’ni telasa sevkeden durum, döviz kurunun asagilarda seyretmesi nedeniyle bu gecelik paralara ödenen faizin bankalara döviz bazinda aylik yüzde 3 ile yüzde 4 oraninda net getiri saglamasidir. Bu net getiriyi önleyecek olan, (1) Ya Merkez Bankasi’nin faizi düsürmesi, (2) Ya da döviz kurundaki degisimi faiz oranini dengeleyecek çizgiye tirmandirmasidir. Merkez Bankasi bunlari yapmadan kamuoyuna beyanat vererek uygulamayi degistirme sansina sahip degildir. Gelelim döviz fiyatinin bankalarin döviz varliklarinin satisina bagli olarak gerileyip gerilemedigine…Döviz piyasasi o kadar “sig” ki, çok küçük satislar döviz fiyatini geriletiyor, küçük talepler yükseltiyor. Döviz fiyatinin artmayacagi konusundaki inanis, yaz aylarinda döviz krizinin çikmayacagi konusundaki güven nedeniyle Türk Lirasi’ndan dövize sinirli geçis, fiyatlarin düsmesine yol açiyor. Bütün bu hareketi en iyi degerlendirmesi gereken kuruluslar (tekrarda yarar var) Merkez Bankasi ile BDDK’dir. Onlar yanlis degerlendirme yapar, yaniltici açiklamalarda bulunur ise, önümüzdeki günlerde ciddi sorunlarla karsilasabiliriz.

 

Sende yorum yap