Reagan’ın mesajının önemi

, , Sende yorum yap

GEÇTlGlMIZ hafta ABD Büyükelçisi Istanbul’da Etap Marmara Oteli’nde büyük,bir davet verdi. Büyükelçi, degisik çevrelerden normalin üzerinde sayida kisiye davetiye göndermisti. Davetiyelerin üzerinde, çagin nedeni belirtilmiyordu. Etap Marmara Oteline gidenler, balo salonunun önünde uzun kuyrukta üniformali Türk ve ABD ordusu mensuplarini görünce yadirgadilar. Çünkü bu tip davetlere görevliler genellikle sivil kiyafetlerle katilmakta idiler. Fakat balo salonuna girince ABD Büyükelçisinin yaninda davetlilere hosgeldin diyen “USS Turner” Kaptani, davetin özellikle bu ABD savas gemisinin Istanbul’u ziyareti nedeniyle verildigini açikliyordu. Balo salonunu dolduranlarin çogunlugu deniz ile iliskisi olmayan, ekonomi çevrelerinin temsilcileriydi. Büyükelçi ve Konsolosluk mensuplari askeri konulardan çok, politik ve ekonomik konularda sohbet ettiler.
KIBRIS’da Cumhuriyetin ilanindan ve Incirlik Havaalaninin kullanimi konusunda ABD’ye taninan kolayliklardan sonra ABD Büyükelçisi’nin Istanbul’da genis is çevreleriyle bu ilk temasinda ABD Büyükelçiligi ve Baskonsoloslugu yetkilileri Türk ekonomisinin gelecegini ilgilendiren ilginç mesajlar verdiler, bu mesajlarin özeti sudur: “Kibris’da Cumhuriyetin ilani belli çevrelerde tepki yaratmistir. Fakat bugün tepkiler gücünü kaybetmistir. Kibris’daki gelismelerin Türkiye’nin önümüzdeki dönemdeki dis ekonomik iliskileri üzerinde olumsuz etkiler yapmasi tehlikesi yoktur. Hele yeni bir askeri ve ekonomik ambargo ihtimali akla gelmemelidir. Bugünün sartlari 10 yil önceninkinden çok farklidir. Tersine ABD Türkiye’ye önümüzdeki dönemde ekonomik bakimdan daha yakin olma durumundadir. Bunun da iki temel nedeni vardir: F-16 Anlasmasi ve Amerikan Bankalarinin Türkiye’ye giderek artan ilgileri. Bu iki temel neden Amerikan ekonomik çevrelerinin ve buna bagli olarak ABD Hükümetlerinin Türkiye’yi bundan böyle daha farkli gözle degerlendirmesine imkan verecektir.”
ABD Büyükelçisinin, Hafta içindeki davetinde is çevrelerine verilen mesajin ardindan, hafta sonunda Baskan Rea-gan’in Türk halkina mesaji geldi. Baskan Reagan’in mesaji, tercümelerin farkli olmasi nedeniyle gazetelerde farkli sekillerde yayinlandi. Önemli olan tercümenin farkliligi degil, mesajin özüydü. Reagan ne demek istedigini açiklikla ortaya koyuyordu: “Türk halkinin demokrasiye olan saglam inanci, ekonomik ve sosyal gelismeye kavusma arzusu, önümüzdeki güç yillarda kimin lider olmasi hususunda en dogru seçimi yaptigini göstermektedir… Amerikan hükümetinin tam desteginin ve is-birligi arzusunun sizin yaninizda oldugundan emin bulunabilirsiniz.”
REAGAN’in mesajinin degisik boyutlari vardir. Baskan herseyden önce “önümüzdeki yillarin güç yillar” olacagini belirtmektedir. Bundan sonra Baskan, Türkiye’de hükümet kurmakla görevlendirilen herhangi bir kisiye degil, özellikle Özal’a açik bir destek vaadetmektedir. Özal’in seçimi, “kimin lider olmasi hususunda en dogru seçim” olarak nitelendirilmektedir. REAGAN’in mesajina bakarsak, ABD Hükümetleri’nin önümüzdeki dönemde Türk ekonomisine ne gibi destek saglayabilecegi tahmin edilebilir mi? ABD’nin destegi iki sekilde ortaya çikabilir. Birinci sekil, ambargo, kisitlama ve benzen sekilde engellemelere basvurulmamasi, ikinci sekil yardim ve kredi miktarinin artirilmasi ve Amerikan bankalarinin özel kredi girisimlerinin desteklenmesidir. Bütün bunlar önümüzdeki dönemde Özal için büyük önem tasiyan destek sekilleridir. Büyük miktarda taze para akisi hemen saglanamasa bile, taze para talepleriyle yabanci sermaye yatirimlarinda ABD Hükümetinin destegini açiklikla ortaya koymasi, Özal’in girisimlerinin basari sansini artiriyor.
p>

 

Sende yorum yap