Ne kadar buğday yetiştiriyoruz?

, , Sende yorum yap

Bundan üç yil önce yillik bugday üretiminin tahmini konu sunda ilginç bir haber gazetelere yansimisti. DiE Türkiye de 17 milyon ton bugday yetistirdigini söylemis, Tanm Bakanligi
16 milyon ton bugday yetistigini iddia etmis, ihtilafi ögrenen ABD Tarim Bakanligi ilgilileri Türkiye’ye haber göndermisler dir: “Biz uydular araciligiyla alinan fotograflari inceledik. Türk iye’nin bu yilki bugday üretimi 15 milyon tondur.”
Bu yil ayni olay tekrarlanmaktadir. DiE, bugday üretimini 17.2 milyon ton olarak tahmin etmektedir. Tanm ve Orman ve Köyisleri Bakani Hüsnü Dogan rekoltenin 14 milyon ton dolayinda kalacagini açiklamistir.
Resmi açiklamalara göre bugday üretimi 1982 yilinda 17 mil yon 500 bin tondur. 1983 yilinda ise 16 milyon 400 bin ton bugday üretilmistir.
Ziraatçilar Dernegi Baskani ibrahim Yetkin, “DiE’nin rekol te tahmini tutmaz. En iyimser tahminle bu yil bugday rekoltesi geçen yilki kadar olur. Çünkü bu politikayla tarimsal üretimi artirmak mümkün degildir” demektedir.
Bakan Hüsnü Dogan’in açiklamalari ise söyledir: Bu yil Toprak Mahsulleri Ofisi 2 milyon ton bugday mubayaa et ti. Rekolte’nin bir tahminle 14 milyon ton dolayinda oldugu varsayilabilir. Ancak biz ürettigimiz bugdayi disariya da satiyo ruz. Ithal etmek zorunlulugu da bu sebeple ortaya çikiyor. Bu yil disaridan 300-400 bin ton bugday ve arpa alacagiz.”
Gerçekte 1984-1985 üretim dönemi dünya bugday üreti minde artisi sergiliyor. Uluslararasi Bugday Konseyi (IWC) nin tahminine göre geçen yilin 495 milyontonluk üretimine karsin bu yil 507 milyon ton üretim beklenmektedir.
Acaba DiE bugday üretim rakkamlarini neden en üst sinir da tutmaya çalisir? Bunun temel nedeni Milli Gelir Hesapla rinda bugday üretimindeki artisin kalkinma hizini etkileyen en önemli kalemlerden birini teskil etmesidir. Ufak ufak artislarla
17 milyon tona gelinmis ve bu rakkamda sikisilip kalinmistir. Gerçekçi bir degerleme ile Türkiye’nin yillik bugday tüketi mi 12 milyon ton olarak tahmin edilmektedir. Acaba 12 mil yon ton ile 17 milyon ton arasindaki rakkam ne olmaktadir 17 milyon ton rakkaminin abartma oldugunu belgeleyen bas ka göstergelerde vardir. Toprak Mahsulleri Ofisi yillarin; biri kimi olan genis depolama imkanlariyla 2 ila 4 milyon ton bug day stoku yapabilmektedir. 17 milyon ton bugday, TMO’nin modern ve genis depolama tesisleri disinda nerede stoklana bilmektedir.
Tüccarin depolama kapasitesinin fakirligi ortadadir. Çiftçi nin konut ve depo imkanlarinin fakirligi bilinmektedir. Bugda yin tarlada saklanmasi imkani yoktur.
Bütün bunlarin ötesinde,normal olarak 12 milyon ton, en abartmali tahmin ile 15 milyon ton bugday tüketebilen Türkiye’de kalan bugday ne olmaktadir? Denize mi dökülmek te, yoksa yakit olarak mi kullanilmaktadir.
Geçtigimiz dönemde, uydulardan alinan hava fotograflariyla gerçege yakin tahminler yapilabilecegi ögrenildigine göre, klasik tahmin metotlarinda Israr etmenin ne yarari olabilir.
Türkiye gerçekten 17 milyon ton dolayinda bugday üretile bilecek bir tarim gücüne sahip ise, bu büyüklükteki bir yapiyi 300-400 bin tonluk ihracat veya ithalat baglantilari, üretimin büyüklügü veya konjonktür sartlariyla iliskili olmayan islemler demektir. Çünkü 17 milyon tonluk bir üretimden 16 milyon tona düsüldügünde l milyon tonluk açigin da tüketimin kisil masi ya da ithalatla karsilanmasi gerekir. Ayni sekilde 16 mil yon tondan 17 milyon tonluk üretime çikildiginda artisin, ya denize dökülerek ya da ihracat yoluyla elden çikarilmasi zor.

 

Sende yorum yap