İmalat sanayiinde işler nasıl gidiyor?

, , Sende yorum yap

Istanbul Sanayi Odasi Arastirma Dairesi’nin “1992 Yilinin Üçüncü Üç Ayinda imalat Sanayii Sektörünün Durumu ve Üretim Kapasite Kullanim Orani” baslikli raporu geçtigimiz günlerde yayinlandi.
Odanin, Erdogan Özötün baskanligindaki arastirma grubunun sürdürdügü bu çalismalar, Türkiye’de sanayi kesiminin olup bitenleri izlemek için çok önemli bir kaynak niteligini tasiyor.
Raporun önsözünde Istanbul Sanayi Odasi Baskani Memduh Hacioglu sunlari yazmis:
“1991 yilinda üçüncü üç ayinda, üretimde reel olarak % 5.7 ortalama artis gerçeklesmis iken, 1992 yilinin üçüncü üç ayinda reel üretim artisi % 6.9’a çikti. DIE’nin milli gelir tahminlerinde de imalat sanayiinin ayni dönemde, kamu kesiminde 4.7, özel kesimde % 5.4 oraninda büyümeye isaret eden tahminleri Istanbul Sanayi Odasi arastirmalariyla paralellik göstermektedir.” Imalat Sanayiinde Üretim Artiyor mu?
Istanbul Sanayi Odasi (ISO), 1992 yilindaki sanayi rakamlarini 100 kabul ederek, üretimdeki artis veya gerilemeyi endeks ile izliyor.
Önce bu üretim endeksinin son yillardaki seyrini görelim. ISO imalat Sanayii Üretim Endeksi (1982=100) (Yilin Üçüncü Üp Aylik Dönemleri)
Imalat Sanayii Gruplari 1986 1988 1990 1991 1992
1-Gida, Içki ve Tütün 135.6 158.8 168.2 187.0 149.1
2-Tekstil Deri ve Ayakkabi 149.3 159.6 168.4 164.2 176.4
3- Orman Ürünleri 97.0 117.7 118.1 107.9 76.1
4-Kâgit ve Basim Sanayii 71.3 77.6 87.3 81.9 131.8
5- Kimya.Petrol Ürün. Las.
ve Plas. 93.9 98.1 101.8 104.6 156.5
6- Tas ve Topraga Dayali
Sanayii 164.6 202.1 218.4 239.4 166.1
7- Metal Ana Sanayii 232.8 210.3 266.7 263.2 283.8
8- Metal Esya, Mak. ve
Ulas. Araç. 126.7 120.2 161.2 184.3 195.6
9-Diger imalat Sanayii 71.1 61.1 75.9 82.4 114.8
10-Toplam Imalat Sanayii 129.9 131.5 152.0 160.7 178.9
Genel olarak her yil reel bir artis görülüyor… Fakat önemli olan, 1982 yilindan bu yana, birikimli endeks sayilarinin farkliligi.
Bu birikimli endeks sayilari 1982 yilindan bu yana hangi sektörün ileri çiktigini, hangisinin geri kaldigini gösterir.
Yukaridaki tabloda, metal ana sanayii endeksinin 1992 yilinin üçüncü üç aylik döneminde 283’e çiktigini, buna karsilik tekstil, deri ayakkabi üretim endeksinin 176’da, gida içki ve tütün sanayii üretim endeksinin 149’da kaldigi dikkati çekmektedir…
Demek ki, tahminlerin aksine, 1982 yilindan bu yana gida, tekstil üretiminde degil, metal sanayiinde üretim artisi vardir. Yillik Büyüme Nasil?
Yilin üçüncü üç aylik dönemleri itibariyle sektörlerin büyüme oranlarini izlemek de ilginçtir.
ISO imalat Sanayii Üretim Endeksi Büyüme Orani (1 Yil öncesinin Ayni Dönemine Göre %) (Yilin Üçüncü Üç Aylik Dönemleri)
Imalat Sanayii Gruplari 1988 1989 1990 1991 1992
1-Gida, Içki ve Tütün 11.4 11.7 -5.2 11.2 2.4
2-Tekstil, Deri ve Ayakkabi 0.4 7.4 -1.9 -2.5 7.7
3-Orman Ürünleri -0.4 3.5 -3.0 -8.6 11.6
4- Kâgit ve Basim Sanayii – 9.6 5.9 6.2 – 6.2 20.8
5- Kimya, Petrol Ürün. Las.
vePlas. -3.9 6.1 -2.2 2.8 -3.0
6- Tas ve Topraga Dayali
Sanayii 4.3 3.7 4.2 9.6 7.1
7- Metal Ana Sanayii -13.5 19.3 6.3 -1.3 18.1
8- Metal Esya, Mak. ve
Ulas. Araç – 12.2 5.5 27.1 14.3 8.5
9- Diger Imalat Sanayii – 5.3 17.4 5.8 8.5 7.7
10- Toplam imalat Sanayii – 5.6 8.4 6.7 5.7 8.9
Çünkü bu oranlar bir yil önceye göre o üretim dalindaki firmalarin “hayatlarindan mennun olup olmadiklarinin” göstergesidir.
Yukaridaki tabloyu böyle degerlendirmek gerekir.
Istihdamda Daralma Tehlikeli Boyutlarda
Simdiliii… Konunun en çarpici, isin en tehlikeli boyutunu sergileyelim. Acaba imalat sanayiinde çalisanlarin sayilari artiyor mu? Azaliyor mu?
1991 ve 1992 Yilinin Üçüncü Üç Aylarinda Bilgi Vermis. Ayni Isyerlerinde, Alt Sektörler itibariyle
Üretimde Çalisanlar Sayisi
Isyeri
Imalat Sanayii Ana Gruplari Sayisi . 1991 1992
1- Gida, Içki ve Tütün 46 12.465 11.690
2- Tekstil, Deri ve Ayakkabi 181 48.471 44.198
3- Orman Ürünleri Sanayii 13 1.160 1.078
4- Kâgit ve Basim, Sanayii 42 4.198 4.074
5- Kimya, Petrol Ürünleri, Lastik ve
Plastik Sanayii 120 14.374 13.705
6- Tas ve Topraga Dayali Sanayii 30 7.889 7.356
7- Metal Ana Sanayii 44 8.969 7.052
8- Metal Esya, Makina ve Otomotiv
Endüstrisi 182 39.390 35.923
9- Metal Esya 67 9.224 8.713
10- Makinalar (Elektrikli Hariç) 34 10.487 9.078
11- Elektrikli Makinalar 50 10.917 9.363
12-Otomotiv Endüstrisi 31 8.762 8.769
13-Diger imalat Sanayii 23 2.150 1.932
14- Toplam imalat Sanayii 681 139.066 127.008
Rakamlar tehlikeli gelismeyi çarpici biçimde gözler önüne seriyor. ISO’nun izledigi 681 isyerinde, imalat sanayiinde çalisan isçi sayisi geçen yilin üçüncü döneminde 139 bin kisi iken, bu yil bunlarin sayisi 127 bine düsmüs. Üretim artisi gerçeklesmesine ragmen isçi sayisi düsüyor…
istihdam imkânlari daraliyor…
Bu konunun üzerinde önemle durmak gerekir. Imalat Sanayii Fiyat Artislari
ISO arastirmalarinda, imalat sanayiinde bir yil önceye göre fiyat degisimlerini de belirtiyor.
Bakiniz son bes yilin fiyat degisimleri nasil olmus? ISO imalat Sanayii Fiyat Artis Orani
(1 Yil Öncesinin Ayni Dönemine Göre %) (Üçüncü Üç Aylik Dönemleri)
Imalat Sanayii Gruplari 1988 1989 1990 1991 1992
1- Gida. Içki ve Tütün 85.0 61.7 43.6 67.9 63.3
2- Tekstil, Deri ve Ayakkabi 66.9 56.3 59.8 60.5 60.1
3- Orman Ürünleri 64.8 60.8 61.9 76.8 60.2
4- Kâgit ve Basim Sanayii 89.3 75.3 41.6 67.5 58.5
5- Kimya, Petrol Ürün. Las. ve
Plas. 75.1 80.8 47.4 78.8 76.8
6- Tas ve Topraga Dayali
Sanayii 73.0 59.8 54.1 49.2 64.0
7- Metal Ana Sanayii 108.3 66.1 26.4 57.7 40.5
8- Metal Esya, Mak. ve Ulas.
Araç 76.8 67.8 51.6 55.0 66.6
9- Diger Imalat Sanayii 93.1 91.8 37.4 77.5 63.5
10- Toplam Imalat Sanayii 79.7 67.9 47.0 62.8 63.4
Imalat sanayiinde fiyat artislari artik kemiklesmis, veya iyimser bir ifade ile istikrar kazanmis durumda… Sadece 1990 yilinda % 50’nin altina düsen bir fiyat artisi var. Diger yillar yillik fiyat artisi hep % 60’in üzerinde seyrediyor.
***
ISO’nun bu arastirmasinda “kapasite kullanimi”, “satislar” gibi konularda da ilginç bilgiler, bulgular var…
Konuya ilgi duyanlar Istanbul Sanayi Odasi Arastirma Dairesi’nden bu yayini temin edebilirler.

 

Sende yorum yap