HALK BANKASI ÖNEMLİ BİR BANKA

, , Sende yorum yap

HALK BANKASI ÖNEMLİ BİR BANKA

Halk Bankası önemli bir banka. Önemini kaybetmeyen bir banka. Diğer bankalardan farklı bir banka. Ne yazık ki, ne olduğu ve önemi unutuldu. Hükümet satmaya, satılamaz ise Ziraat Bankası ile birleştirmeye çalışıyor.

Halk Bankası özelliği olan bir banka. Belli bir kesimin yatırımını ve üretimini kredileyen bir kuruluş. Bugün Avrupa ülkelerinde küçük tasarrufları değerlendiren, orta sınıfı kredileyen kuruluşlar olarak önemini koruyor.

Halk bankaları fikrini ortaya atan Schulze Delitzch (1808-1883) isimli bir Alman kooperatifçi. İlk halk bankası (Volksbank) 1850 yılında Almanya’da kuruluyor. Daha sonra bir başka kooperatifçi Wilhem Raiffeisen, 1852 yılında Almanya’da tarım kredi sistemini (ziraat bankalarını) kurup geliştirmeye başlıyor.

Halk bankalarının Avrupa’daki işlevlerini görenler Türkiye’de de halk bankalarının kurulusunu sağlamak için 1933 yılında kanun çıkarıyor. Ama kuruluş 1938 yılında gerçekleşiyor. İlk kuruluş modeli mahalli halk sandıklarının kurulması ve bunların Halk Bankası şemsiyesi altında gelişmesi. İstanbul, Ankara ve İzmir’de halk sandıkları kuruluyor. 1950 yılından sonra sandıklar tasfiye edilerek halk bankasının Türkiye’nin her yanında şubeler açması sağlanıyor.

Demokrat Parti iktidarı Halk Bankası ve Ziraat Bankası’nı en iyi değerlendiren iktidar. Bu iki banka ile çiftçiyi ve esnafı partiye çekiyor. Celal Bayar, bu iki bankaya büyük önem veriyor.

1950 öncesi küçük sanat kooperatifleri aracılığıyla Anadolu’daki küçük işletmeleri ve özellikle dokumacıları destekleyen Halk Bankası, 1950 yılından sonra yurdun her kösesinde esnaf kefalet kooperatiflerini teşkilatlandırarak küçük sanayici ve esnafı kredilemeye başlıyor.

Türkiye’de küçük sanayiin gelişmesinde, küçük sanayi sitelerinin kurulmasında Halk Bankası’nın harcı vardır.

Anadolu’nun her kösesindeki küçük sanayicilerin çoğu ilk tezgâhını Halk Bankası kredisi ile aldı. Bu tezgahlarda makine üretimini Halk Bankası kredileriyle gerçekleştirdi. Halk Bankası küçük sanayiciyi palazlandırdı.

Simdi Halk Bankası’nın bu özel durumu unutulmuş görünüyor. Halk Bankası devreden çıkar ise küçük sanayici, esnaf ve KOBİ’ler sahipsiz kalır. Bu kesim özel durumları nedeniyle ne mevduat bankalarından ve ne de sınai yatırım ve kalkınma bankalarından kredi alabilir.

Halk Bankası’nın özelliğinin ve öneminin kaybolmasına, bankaya politikanın bulaşması neden oldu. Banka toplam kredilerinin büyük kısmını büyük kuruluşlara aktardı. Büyük kuruluşlarda batırdı.

İşin ilginç yani politikacının, Anadolu’dan gelen insanların Halk Bankası’nın önemini unutması. Ve de bankayı gözden çıkarması.

 

 

Sende yorum yap