Bazı bankalar batar, ama bazı firmalar batmaz…

, , Sende yorum yap

Bir firmanin batabilmesi için bir bankaya olan borcunun 5 milyar liradan küçük olmasi gerekir. Burada firmanin kredisi ile borcunun farkli seyler ifade ettigini belirtmekte yarar vardir. Bir firma bir bankadan 1 milyar kredi kullanmistir. Bunu ödeyememistir. Banka hemen kanuni takibe geçerse, firmanin hali dumandir. Firma batar. Fakat banka bu l milyar lira kredi için takibe geçmez ise, faiz ve komisyon ve diger giderlerle bu kredi katlana, katlana 3 yil sonra borç 5 milyar lirayi asti mi, firma “paçayi kurtarmis” olur. Çünkü artik banka kanuni takibe geçer ise. firma batmaz, banka batar…
Türkiye’de bugün bir çok bankanin ödenmis sermaye, özkay-nak durumu, 5 milyar liranin üzerindeki batmis paranin bir kalemde zarar yazilabilmesine imkan vermemektedir.
O zaman bankalar herhangi bir firmadan alacaginin (batmis oldugunu bile bile), bu alacaga her yil faiz tahakkuk ettirmekte, üzerine komisyon ve benzeri yükleri bildirmekte, borç rakkami çig gibi büyünce (bankanin müsterilerine kullandirdigi toplam krediler artmis görünmekte), banka bu kagit üzerinde tahakkuk eden faiz ve komisyon rakkamlari sayesinde, yil sonu hesabi (kâr ile kapatmakta), etmedigi kârin da (mecburen vergisini ödemektedir).
Bugün Türkiye’de bir çok firma yöneticisi bu durufriun farkina vardigi içindir ki, eger tek bir bankaya olan borçlari 5 milyari asmis ise (hiç dert etmemekte, vur patlasin, çal oynasin ortalikda dolasmakta) bu durum karsisinda (zavalli bankalar) seslerini çikaramamaktadirlar.
Bazi firma yetkililerinin 5 milyarin üzerindeki borçlarini ciddiye alip, ek teminat göstermeya kalkmalari, gayrimenkullerini bankalara .devir etmeleri, ödeme formülleri aramalari (saf davranislar olarak nitelendirilmektedir.) Zaten bu tip mütesebbisin sayisi azdir. (Orta saf davranisin tezahürü) ise, mütesebbisin, banka ile pazarliga girmesi, (sadece ana parayi öderim), veya (borcumun su kadarini faizsiz 10 yil içinde öderim) seklindedir.
Özellikle kamunun yönetimine hakim oldugu bankalarda, sik sik üst yönetim degistiginde, yeni gelen yöneticilerin eski yönetim zamaninda batik paralarin hangi rakkamlara ulastigina iliskin açiklamalari, sorunun boyutlarini ortaya koymaktadir. Geçtigimiz hafta içinde iki üst yönetici basma kendi bankalarindaki bu tip batik paralari açiklamistir. Biri, 80 milyar liradan, öbürü 25 milyar liradan sözetmistir. Halbuki bankalarin bilançolarinda sözü edilen rakkamlarin onda biri büyüklükte bile batik para görülmemektedir. Üstelik bütün bunlar (Türkiye’de artik bankalarin tam bir denetim altina alindiginin, banka bilançolarinin seffaflastirildiginin) iddia edildigi dönemde ve de yönetimine kamunun hakim oldu-gr bankalarda olmaktadir.
Yukaridaki açiklamalar, (Türkiye’de kredisini ödeyemedigi için hiç bir firmanin kötü duruma düsemiyecegi) seklinde genellendir-meye neden olmamalidir. Eger bir firmanin bir bankaya borcu 5 milyar liranin altinda, bankanin hazmedebilecegi ölçülerde ise, o zaman da banka alacaklisini genellikle (insaf ölçüleriyle pek açik-lanamiyacak biçimde) batirip, elindekini avucundakini sattirma sansina sahip olabilmektedir.
Bütün bunlar olup biter iken, Hükümetin etkili ve de yetkili kuruluslarinin neden duruma müdahale etmedikleri sorulabilir… Hükümetin etkili ve de yetkili kuruluslari da, bugün Türkiye’de bir bankaya 5 milyar liranin üzerinde borcu olan bir firmanin (batirilmasina neden olabilecek herhangi bir girisimi onayliyamazlar.) Tersine bu tip girisimleri (önleme ve hiç degil ise geciktirme durumundadirlar). Çünkü bu tip girisimler, mali bünyesi zayif bir veya birkaç bankayi sarsar, bu bir veya birkaç bankanin (tasfiyesi zorunlulugu ortaya çikar ise) bu durum, mevcut ekonomik politikalarin (basarisizligi) seklinde yorumlanabilir.
Görülüyor ki, bütün sartlar bir ba ikaya olan borcu (5 milyon lirayi asan) kisi ve kuruluslarin lehine islemektedirler. Onun için bu gibi kisi ve kuruluslar, borçlarini ödemek için hiçbir çaba göstermemekte, bankalar da herhangi bir ciddi tesebbüse geçememektedirler.
Onun için, piyasadaki (su batti, bu batiyor) yorumlari (dediko-.dudan öteye geçemez. Simdilik (Türkiye’de bankalara olan borçlan belli siniri asmis firmalarin hiçbirinin batmasina) imkan yoktur.
Bugünkü ortamda (.. .bazi bankalar batar, ama bazi firmalar batmaz…)

 

Sende yorum yap