1 Temmuzlar’da neyi kutluyoruz?

, , Sende yorum yap

Babam Türk Ticaret Bankasi Bartin subesi Müdürlügü’ne atandi…
Biz Istanbul’dan yolcu gemisine bindik… Geminin açik ve kapali bilcümle alani insanlar, tavuklar, keçiler, inekler ve de yükler ile dolu… Zonguldak sehrinin karsisinda gemidemir atti. Deniz hirçin, yaklasan takalardan birine beni uzattilar… Sonra annem, babam da bindi. Bir gece Zonguldak’da konakladik. Ertesi gün Pir Ali’lerin motoru ile dere agzindan girip Bartin’a ulastik…
***
O yillarda Bartin’da Türk Ticaret Bankasi’nin tam 27 adet kereste fabrikasi yardi. Bartin kereste satardi. Yumurta satardi. Gemi satardi… Büyük bir ekonomik canliliga sahipti. Irmak boyunda büyük ahsap ticari tekneler yapilir, her mevsim bes alti tekne suya indirilirdi.
1 Temmuz günleri irmak boyunda senlik yapilirdi… Gazhane bahçesinin önüne irmaga dogru bir yagli direk dikilir, gençler bu yagli diregin ucuna kadar ulasip, oradaki bayragi kapmak için yarisirdi. Ulasamayan dereye düserdi…
Bu senligi seyretmek için de bütün Bartin halki irmak boyunda toplanirdi…
Bana bu senligin “Kabotaj Bayrami Senligi” oldugunu söylediler.
***
Sonra Istanbul’a geldik… 1 Temmuz’larda gemilerin bayraklarla süslendigini, günün belli saatinde düdük çaldiklarini, denizcilerin Tak-sim’deki Atatürk Aniti’na çelenk koyup, Besiktas’taki Barbaros Türbesi önünde havaya tüfek siktiklarini ve de Moda’da Deniz Kulübü önünde yarismalar yapildigini gördüm, duydum, ögrendim…
***
Uzun yillar anlayamadigim bir sey vardi… iyi, biz her 1 Temmuz’-da bayrami yapiyorduk da, ne için bayram yapiyorduk? Neyi kutlu-yorduk?
Sonra ögrendim ki, biz 1 Temmuz 1926 tarihinde Kabotaj Yasagi koymusuz, bizim kiyilarimizda Türk bayrakli gemiler disindaki gemi-lerin yolcu ve yük tasimasini yasaklamisiz… Meger ise biz bu koy-dugumuz yasak için kendi kendimize bayram ediyormusuz…
***
Hersey iyi de, koydugumuz yasaktan bu yana geçen 67 yilda biz ne yaptik? Türk insanini Türk bayrakli gemilerle vizir vizir tasiyor-muyuz? Ülkenin üç yanindaki kiyilarda vizir vizir yük tekneleri mi isliyor?
***
Ben size sadece bir sey söyleyecegim… Hani yukarida hikaye ettigim Zonguldak yolculugum var ya… Kabotaj yasaginin 67’inci yilinda onu bile tekrarlamanin imkâni yok… Çünkü Zonguldak sehrine gidecek gemimiz yok… Zonguldak’a sefer yapilmiyor…
***
Ben bu konuda hissi olabilirim… Onun için kötü seyler yazabilirim… Iyisi mi, ben size sadece objektif bilgileri aktarayim… Bu bilgilen de konunun yetkililerinin agzindan-kaleminden vereyim…
***
Türkiye Denizcilik Isletmeleri Genel Müdürlügü’nden Cezmi Zafer, Türkiye Denizcilik isletmeleri’ nin faaliyetlerini söyle anlatiyor:
“1970’li yillardan itibaren turizm agirlikli deniz tasimaciligi kendini hissettirmis ve gemi isletmeciliginde “yüzen otel” prensibi hakim olmaya baslamistir.
1975 yilindan itibaren klasik yolcu gemisi isletmeciligi ile modern turizm isletmeciliginin birlesiminden dogan “Kruvaziyer” gemi isletmeciligine geçilmistir.
1980 yilindan itibaren, kruvaziyer gemi isletmeciligi genel turizmin önemli bir parçasi haline gelmistir. Bu gelismeler sonucunda dünya turizmi içerisinde deniz turizminin payi % 18 oraninda gerçeklesmis ve 75 milyon kisiye ulasmistir. 1992 yilinda ülkemize 7 milyon turist gelmistir. Bu 7 milyon turistin 1.027.520’si denizyolunu tercih etmistir.
Türkiye Denizcilik isletmeleri Denizyollari isletmesi iç ve dis hat tasimalarinda, 2 adet yolcu yük karisimi gemi, 2 yolcu gemisi ve 9 feribottan olusan filosu ile iç ve dis hatlarda yolcu beraberi araç tasima hizmetlerini yürütmektedir.
61673 groston büyüklügündeki filonun yas ortalamasi 18 yolcu yerisayisi 8923, oto yeri sayisi 1068’dir.”
***
Cezmi Zafer’in verdigi bilgilere ben de eklemeler yapayim:
– Istanbul’dan Izmir’e haftada sadece cuma günleri tek bir feribot kalkmaktadir… Diger günler isteyen Bandirma “tariki ile ve simendifer baglantisi ile” Izmir’e ulasabilir.
– Karadeniz hattina” sadece pazartesi günleri tek bir gemi kalkmaktadir. Ilk durak Sinop’dur.
Iste bu kadar… Türkiye kiyilarinda gidis gelebileceginiz yerler buralar…
***
Simdi gelelim deniz ticaret filomuzun durumuna…
Deniz Ticaret Odasi Genel Sekreter Yardimcisi iskender Targac’-dan aldigim bilgilere göre:
“Türk Deniz Ticaret Filosu 7.6 milyon DWT büyüklügünde. Bu kapasitenin 6.4 milyon DWT’luk kismi ithal gemi, 1.1 milyon DWT’luk kismi Türkiye’de yapilan gemilerden olusmakta. Türk deniz ticâret filosu, dünya toplam filosunun yüzde biri büyüklügünde. Filo büyüklügüne göre ülke siralamasinda 22’nci sirada yer almakta.
Türk deniz ticaret filosu yasli. Yas ortalamasi 20.5 yil olan gemilerden olusmakta. On yasindan gene gemilerin toplam filodaki payi-sadece yüzde 7.
Toplam ihracatimizin yaklasik 25 milyon tonluk kismini, yaklasik yüzde 20’sini Türk bayrakli gemiler tasimakta.
Toplam ithalatimizin yaklasik 50 milyon tonluk kismini, yaklasik yüzde 40’ini Türk bayrakli gemiler getirmekte.
Denizcilik sektörünün Türk ekonomisine yillik döviz katkisi 2 milyar dolar dolayinda tahmin edilmekte.
Deniz Ticaret Odasi’ndan Tolga Resat Acar’in derledigi rakamlara göre Türk Deniz Ticaret Filosu’nda 285’i kamuya, 694’ü özel sektöre ait 979 gemi var.
Toplam 7.8 milyon DWT büyüklügündeki deniz ticaret filosunda 1 milyon 260 bin DWT’!uk kapasite kamuya ait. 6 milyon 356 bin tonluk kapasite ile özel sektör toplam filonun % 83’lük payina sahip.
Gemi tipleri itibariyle filoda en büyük payi 3.3 milyon DWT ile dökme yük gemileri 1.9 milyon DWT ile petrol tankerleri ve 1.3 milyon DWT ile kuru yük gemileri aliyor.
***
Benim kârimi yanima alip, gemi ile sööööyyyyle bir Karadeniz gezisi yapmama bugün imkân yok… Yakinda da imkân olmayacaga benziyor… Kizimi yanima alip, birlikte söööyyyyle Akdeniz sahillerini “vapur’ ile dolasma sansim yok… Bugün de yok… Yarin da yok… Eeee… Bu durumda ben bugün ne diye Denizcilik Bayrami’ni kutla-yayim?.. Ne diye, bundan 67 yil önce Kabotaj Yasagi konuldugu için senlik yapayim?
Denizciligi gelistirmek üzere kredi vermesi için kurulan Denizcilik Bankasi’ni geçen yil kapayip, malini mümkünü Emlakbank’a devrettigimiz için mi bayram yapayim?
Altiyüz gün önce atanan Denizcilikten Sorumlu Bakani, “Kirmizi plakali otomobile binip, arada sirada nutuk atmaktan baska bir is yapamadi, kendisine bir masa bulma becerisini bile gösteremedi” diye mi bayram yapayim?
1 Temmuz da illa da “senlik yapmak zorunlu ise”, ben gene giderim, Besiktas’ta Akdeniz’in en büyük korsani Barbaros hazretlerinin türbesine “bez baglarim”, aksam da kizima, “-Biz öyle bir dev-letüz kim… ister isek, gemilerimizin yelkenünü ipekten, urganini ibrisimden yapariz…” diye palavra atan “vezir-i azam efendinin” hikâyesini anlatirim…
Olur biter…
Bir dahaki 1 Temmuz’lara Allah kerim!…

 

Sende yorum yap